BBC opisuje historię 93-letniej Polki. Jako dziecko trafiła na Syberię

Karol Osiński
Helena RosółHelena Rosół
Źródło zdjęć: © Facebook | @rossshire

Brytyjska stacja BBC przedstawiła poruszającą historię 93-letniej Heleny Rosół, która jako sześcioletnia dziewczynka została deportowana wraz z rodziną na Syberię. Polka przeżyła dramatyczne warunki w sowieckim obozie pracy i straciła najbliższych. Po ponad 80 latach została uhonorowana polskim odznaczeniem za swoje wojenne doświadczenia.

Helena Rosół mieszka obecnie w domu opieki Eilean Dubh w szkockim Fortrose. Choć od wydarzeń II wojny światowej minęło ponad osiem dekad, 93-latka wciąż pamięta noc, która na zawsze odmieniła jej życie. W rozmowie z BBC Scotland News opowiedziała o deportacji z Polski, walce o przetrwanie i wieloletnim poczuciu osamotnienia.

BBC opisuje losy Polki. Miała sześć lat, gdy wywieziono ją na Syberię

Dzieciństwo Heleny Rosół przypadło na okres sowieckiej okupacji wschodnich terenów Polski. W lutym 1940 r. do rodzinnego domu dziewczynki przyszli radzieccy żołnierze, którzy nakazali wszystkim natychmiastowe opuszczenie budynku. – Kazali nam wstać i wyjść – wspominała 93-latka w rozmowie z BBC.

Jeden z żołnierzy zabronił rodzinie zabierania jakichkolwiek rzeczy poza ubraniami. Drugi, korzystając z nieuwagi przełożonego, pozwolił jednak ojcu Heleny spakować tyle, ile zdołał unieść.

Dziewczynka nie rozumiała wówczas powagi sytuacji. Jak przyznała, początkowo traktowała wyjazd niemal jak przygodę.

Podróż na Syberię trwała trzy tygodnie. Deportowani byli przewożeni w dramatycznych warunkach, bez odpowiednich urządzeń sanitarnych. Po dotarciu na miejsce trafili do obozów pracy przymusowej, gdzie zmagali się z głodem i chorobami.

Przeżyła dzięki obierkom ziemniaków. Straciła rodzinę

Jednym z najbardziej wstrząsających fragmentów reportażu BBC jest relacja córki Heleny, Liz Peck, dotycząca codziennego życia jej matki w obozie. Według kobiety sześcioletnia Helena musiała opiekować się dwiema młodszymi dziewczynkami, z których jedna miała dwa lata, a druga była jeszcze niemowlęciem.

Aby zdobyć pożywienie, przeszukiwała śnieg w pobliżu obozowej kuchni. Znajdowała tam wyrzucone obierki ziemniaków, którymi żywiła siebie i pozostałe dzieci. W obozie zmarli członkowie jej rodziny, z wyjątkiem ojca. On również nie przeżył jednak wojennej tułaczki. Zmarł podczas podróży po opuszczeniu Związku Radzieckiego.

Helena została zupełnie sama. Jej dalsza droga prowadziła przez Kazachstan, Iran i Afganistan, aż dotarła do sierocińca w Indiach.

Z Syberii do Wielkiej Brytanii. "Zawsze byłam sama"

Po uzyskaniu przez Indie niepodległości Helena wyjechała do Anglii. Zamieszkała w hrabstwie Oxfordshire, gdzie założyła rodzinę.

W rozmowie z BBC wspominała, że wyszła za mąż w wieku zaledwie 16 lat. Po doświadczeniach wojennych szczególnie ważne było dla niej poczucie bliskości i bezpieczeństwa. – Byłam bardzo szczęśliwa, że mam kogoś swojego, kogoś troskliwego – powiedziała.

Dodała, że jej mąż miał liczną rodzinę, podczas gdy ona przez wiele lat czuła się samotna. Córka 93-latki przyznała, że matka do dziś zmaga się z poczuciem winy związanym z tym, że przeżyła, podczas gdy jej bliscy zginęli.

To niemal tak, jakby przyłapywała się na tym, że jest szczęśliwa, a potem sobie przypominała – wyjaśniła Liz Peck.

93-letnia Polka odznaczona za wojenne cierpienia

Historia Heleny Rosół została przypomniana przy okazji przyznania jej Krzyża Zesłańców Sybiru, polskiego odznaczenia upamiętniającego osoby represjonowane i deportowane przez władze sowieckie.

Inicjatywa wyszła od rodziny seniorki. Jak opowiedziała Liz Peck, jej mąż skontaktował się z polską ambasadą, aby przedstawić wojenne losy teściowej. Następnie placówka podjęła działania prowadzące do uhonorowania kobiety.

Dla Heleny odznaczenie jest przede wszystkim hołdem dla utraconych bliskich oraz tysięcy Polaków, których życie zostało zniszczone przez deportacje. – Niewielu z nas zostało, by pamiętać – podkreśliła w rozmowie z BBC.

Zapytana o to, czy uważa swoje życie za wyjątkowe, odpowiedziała krótko: "Wyjątkowo złe życie". Dodała, że ma nadzieję, iż nikt inny nie będzie musiał przechodzić przez podobne doświadczenia.

Mimo bolesnych wspomnień Helena potrafi docenić swoje obecne życie w Szkocji. Przyznała, że spotkała się tam z życzliwością wobec osób przybywających z innych krajów.

Jej córka podkreśliła natomiast, że matka nauczyła ją wytrwałości i przekonania, że nawet w najtrudniejszych okolicznościach można znaleźć siłę do dalszego życia.

Wybrane dla Ciebie