Krystyna Pawłowicz może stracić emeryturę? Ekspert wskazuje jasno

Krystyna Pawłowicz została zaprzysiężona na sędziego Trybunału Konstytucyjnego 9 grudnia 2019 r., a jej dziewięcioletnia kadencja powinna potrwać do grudnia 2028 r. W praktyce zakończyła orzekanie wcześniej: 5 grudnia 2025 r. przeszła w stan spoczynku po tym, jak latem 2025 r. złożyła wniosek o wcześniejsze zakończenie pracy w TK.

W tle pojawiają się zapowiedzi rządzących dotyczące zmian w Trybunale Konstytucyjnym jesienią. Scenariusz zakłada wyłonienie nowej większości w TK oraz możliwą zmianę na stanowisku prezesa. Według "Faktu" konsekwencje takiego przesilenia mogą dotknąć także Pawłowicz.

Po przejściu w stan spoczynku Pawłowicz nie wycofała się z życia publicznego. Pozostała aktywna na platformie X, gdzie publikuje polityczne komentarze krytyczne m.in. wobec obecnego obozu władzy i wypowiada się na temat uchodźców. W ocenie byłego prezesa TK prof. Andrzeja Zolla, w przypadku zmiany układu sił w Trybunale taka aktywność może zwrócić uwagę nowych władz instytucji.

Zoll podkreśla, że status sędziego w stanie spoczynku nie oznacza braku obowiązków wynikających z pełnionej funkcji.

- Jest taka możliwość, ponieważ sędzia w stanie spoczynku jest zobowiązany do przestrzegania tych samych norm, które obowiązują czynnego sędziego. Musi także zachować godność sędziego Trybunału - tłumaczy prof. Andrzej Zoll w rozmowie z "Faktem".

Były prezes TK zwraca uwagę, że wobec sędziego w stanie spoczynku można wszcząć postępowanie dyscyplinarne, a katalog potencjalnych sankcji jest szerszy niż upomnienie czy nagana. Według Zolla w grę wchodzi m.in. ograniczenie wypłat świadczenia z tytułu stanu spoczynku, a nawet pozbawienie tego statusu.

Konstytucjonalista zaznacza jednocześnie, że obecna konstrukcja postępowania dyscyplinarnego budzi zastrzeżenia. W jego ocenie problemem jest to, że rolę sądu dyscyplinarnego pełni sam Trybunał Konstytucyjny, co oznacza, że sędziowie orzekający rozstrzygają sprawy dotyczące środowiska, w którym działają.

Prof. Zoll odniósł się też do kwestii statusu Krystyny Pawłowicz i ewentualnych następstw związanych z jej wcześniejszym powołaniem do TK. Jak ocenia, samo rozstrzygnięcie takich zagadnień nie należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego.

Według niego uregulowanie statusu sędziów TK, a w konsekwencji także ewentualnych skutków prawnych, wymaga działań ustawodawczych. Oznaczałoby to przygotowanie i uchwalenie przepisów przez Sejm i Senat, a następnie przekazanie ich do podpisu prezydenta RP.