Sukces Teleskopu Webba. Wypatrzył rekordowo wczesną galaktykę

• Zespół z Uniwersytetu Pittsburskiego zbadał galaktykę COSMOS-74706 dzięki Teleskopowi Jamesa Webba.
• To najdalsza spiralna galaktyka z poprzeczką potwierdzona spektroskopowo, obserwowana bez soczewkowania grawitacyjnego.
• Wyniki zaprezentowano na 247. spotkaniu Amerykańskiego Towarzystwa Astronomicznego w Phoenix.

Naukowcy kierowani przez Daniela Ivanova z Uniwersytetu Pittsburskiego wykorzystali możliwości Kosmicznego Teleskopu Jamesa Webba, by zbadać galaktykę oznaczoną jako COSMOS-74706. Jak podaje PAP, analiza danych ujawniła wyraźną strukturę spiralną oraz charakterystyczną poprzeczkę złożoną z gęsto upakowanych gwiazd i gazu. Światło z tego obiektu podróżowało do nas 11,5 mld lat, więc obserwujemy bardzo wczesny etap historii Wszechświata.

Kluczowe w tym odkryciu jest potwierdzenie odległości za pomocą spektroskopii i przesunięcia ku czerwieni. Taka metoda daje pewniejszy wynik niż wcześniejsze próby, które opierały się na wzmocnieniu przez soczewkowanie grawitacyjne. W tym przypadku badacze mówią o bezpośrednich obserwacjach, co pozwala określić COSMOS-74706 jako najdalszą spiralną galaktykę z poprzeczką zaobserwowaną bez mikrosoczewkowania, z potwierdzonym spektroskopowo dystansem.

Zespół skorzystał z instrumentów spektroskopowych Teleskopu Webba, aby określić przesunięcie ku czerwieni COSMOS-74706. To pozwoliło wiarygodnie wyznaczyć odległość i czas, z którego pochodzi rejestrowane światło. Badacze podkreślają, że wcześniejsze doniesienia o podobnych obiektach nie zawsze miały tak mocne oparcie w danych, dlatego ten wynik wnosi nowy punkt odniesienia dla badań wczesnych galaktyk spiralnych z poprzeczką.

Poprzeczka to pas gwiazd i gazu przecinający centrum galaktyki, od którego zaczynają się ramiona spiralne. Taka struktura ma istotny wpływ na ewolucję układów gwiezdnych, kierując materię do jądra i wpływając na procesy formowania gwiazd. Do tej klasy galakty należy też Droga Mleczna. Odkrycie w tak wczesnym Wszechświecie potwierdza, że poprzeczki mogły pojawiać się bardzo szybko, co sugerowały już niektóre symulacje wskazujące na możliwe formowanie nawet 12,5 mld lat temu.

Rezultaty przedstawiono podczas 247. spotkania Amerykańskiego Towarzystwa Astronomicznego w Phoenix w Arizonie, które zakończyło się 8 stycznia. To forum, na którym astronomowie publikują najnowsze wyniki obserwacji i analizy danych z wiodących teleskopów. W tym przypadku znaczenie ma zarówno identyfikacja struktury galaktyki, jak i metoda potwierdzenia odległości, która wzmacnia wiarygodność wniosku o rekordowo wczesnym występowaniu poprzeczek.

Źródło: PAP