Nie żyje słynny góral Józef Pitoń. Zagrał w najgorszym polskim filmie

Józef Pitoń urodził się w Kościelisku, a wychował w Zakopanem, w okolicach "Ludówki", czyli Domu Ludowego, oraz placu sportowego na Chotarzu. Od 1952 r. działał w amatorskim ruchu folklorystycznym. Przez lata należał do grona najbardziej rozpoznawalnych popularyzatorów kultury podhalańskiej.

Był tancerzem, śpiewakiem, gawędziarzem i pisarzem. Zajmował się także działalnością artystyczną oraz edukacyjną. Szczególne miejsce w jego dorobku zajmowała troska o zachowanie gwary, muzyki i obyczajów Podhala.

Pitoń współtworzył Zespół Pieśni i Tańca "Skalni". W latach 1970–1997 pełnił funkcję kierownika artystycznego Zespołu im. Klimka Bachledy przy Związku Podhalan w Zakopanem. W pracy z zespołami rozwijał folklorystyczne tradycje regionu i przekazywał je kolejnym pokoleniom.

Jego działalność doceniono w 2004 r., gdy otrzymał Nagrodę im. Oskara Kolberga. Wyróżnienie było potwierdzeniem jego wieloletniej pracy na rzecz kultury ludowej i podhalańskiej tożsamości.

Góralska działalność Józefa Pitonia nie ograniczała się do sceny i pracy z zespołami. Pracował jako przewodnik tatrzański, ratownik górski oraz instruktor narciarski. Tatry znał z własnego doświadczenia, a nie tylko z opowieści.

W wieku 83 lat zdobył Gerlach, najwyższy szczyt Tatr. W wyprawie towarzyszyli mu znajomi górscy muzykanci. Ten wyczyn stał się kolejnym przykładem jego aktywności i silnej więzi z górami.

Pitoń był niezawodowym aktorem. Zagrał w kilku produkcjach związanych z tematyką górską i regionalną, między innymi w "Trzeciej granicy", "Rodzie Gąsieniców", "Harnasiach" oraz filmie "Janosik. Prawdziwa historia". Wystąpił także w komedii "Yyyrek!!! Kosmiczna nominacja" (2002) w reżyserii Jerzego Gruzy, czyli jednym z najniżej ocenianych filmów przez widzów i krytyków (1,4 i 1,1 na 10 w serwisie Filmweb).

Jego sylwetkę przedstawił Bartłomiej Jurecki w książce z portretami górali "Twardy jak skała, silna jak halny". Publikacja ukazywała ludzi związanych z Podhalem, a Pitoń był jednym z jej bohaterów. Pozostawił po sobie dorobek artystyczny oraz pamięć o człowieku, który przez całe życie chronił i popularyzował kulturę swojego regionu.