Archeolodzy odkryli czaszkę sprzed 1600 lat. Miała tylko jeden oczodół

Anna Wajs-Wiejacka
Czaszka niemowlęcia sprzed około 1600 lat, odkryta w Peru. Badacze stwierdzili u dziecka cyklopięCzaszka niemowlęcia sprzed około 1600 lat, odkryta w Peru. Badacze stwierdzili u dziecka cyklopię
Źródło zdjęć: © Getty Images, PNAS | ZipZapic.com

Archeolodzy odkryli w Peru czaszkę niemowlęcia z jednym oczodołem pośrodku twarzy. Badanie wskazuje, że dziecko cierpiało na cyklopię, rzadką wadę rozwojową zwykle prowadzącą do śmierci przed narodzinami lub krótko po nich – informuje portal "People".

Najważniejsze informacje

  • Szczątki znaleziono w naczyniu ceramicznym na cmentarzysku w Jauranga w dolinie Palpa.
  • Niemowlę miało od dwóch do czterech miesięcy, a jego czaszka wykazywała cechy cyklopii.
  • Drugie dziecko pochowane w tym samym naczyniu nie miało podobnych wad wrodzonych.

Szczątki oznaczone jako JA13A należały do niemowlęcia pochowanego razem z drugim dzieckiem. Archeolodzy znaleźli je w ceramicznym naczyniu na stanowisku Jauranga w dolinie Palpa. Na tym samym obszarze odkryto 30 innych grobów datowanych na środkowy okres kultury Nasca, przypadający na lata 325–440 n.e.

Autorzy badania opublikowanego w czasopiśmie "PNAS" opisali szereg nieprawidłowości w budowie czaszki niemowlęcia. Zamiast dwóch oczodołów miała ona pojedynczą jamę oczodołową pośrodku twarzy. Charakteryzowała się również nietypowym kształtem. Naukowcy odnotowali ponadto brak kości nosowych i innych struktur znajdujących się w środkowej części twarzy.


WIDEO
Wyjątkowy grób na statku. Przypadkowe odkrycie w południowej Norwegii

Cyklopia i możliwe podłoże genetyczne

Cyklopia wiąże się z poważnym zaburzeniem wczesnego rozwoju mózgu oraz twarzy. Autorzy badania, Elsa Tomasto-Cagigao z Pontificia Universidad Católica del Perú i Lars Fehren-Schmitz z University of California, Santa Cruz, wskazali, że wada zazwyczaj okazuje się śmiertelna jeszcze przed porodem albo wkrótce po narodzinach. Wiek odnalezionego niemowlęcia oszacowano na od dwóch do czterech miesięcy.

Naukowcy powiązali przypadek z obecnością dodatkowej kopii chromosomu 13, czyli trisomią 13. Zaburzenie to jest znane także jako zespół Pataua i może wpływać na rozwój mózgu, serca oraz innych części ciała.

Dlaczego dzieci pochowano razem?

Drugie niemowlę, oznaczone jako JA13B, nie miało porównywalnych wad wrodzonych. Analiza wykazała również, że dzieci nie były spokrewnione w linii matczynej. Badacze nie ustalili, dlaczego pochowano je razem w jednym naczyniu.

Pochówki dzieci poniżej szóstego roku życia w naczyniach ceramicznych były często dokumentowane przez archeologów. Autorzy badania wskazali, że sposób pochowania JA13A nie odbiegał od ówczesnych zwyczajów.

Sugeruje to, że utrwalone tradycje pogrzebowe dotyczące dzieci były podtrzymywane pomimo nieprawidłowości rozwojowych u jednego z nich. Nie wyjaśnia to jednak, czy różnice w budowie ciała wpływały na pozycję społeczną, sposób traktowania lub opiekę za życia – napisali naukowcy, cytowani przez serwis "People".
Wybrane dla Ciebie