Tak to wyglądało. Mroźna pobudka sprzed 35 lat

Na ulicach największych miast pojawiło się 80 tys. żołnierzy, 30 tys. milicjantów, 1750 czołgów, 1900 wozów bojowych i 9 tys. samochodów. Oddziały pancerne i zmechanizowane rozmieszczono przy węzłach komunikacyjnych, trasach wylotowych, głównych skrzyżowaniach, urzędach oraz innych obiektach strategicznych.

Gen. Wojciech Jaruzelski w studiu telewizyjnym 13 grudnia 1981 r. Tu ogłosił narodowi wprowadzenie stanu wojennego. Nie działo się nic, czego by wcześniej nie zaplanowano. Przygotowania trwały rok. Wszystko pod kontrolą naczelnego dowódcy wojsk Układu Warszawskiego marszałka Wiktora Kulikowa.

Może w telewizji zabrakło "Teleranka", ale mundurowych na ulicach było aż nadto. Między 22 a 6 rano obowiązywała godzina milicyjna, na wyjazdy poza miejsce zamieszkania potrzebna była przepustka. Wyłączono telefony (nie można było wezwać pogotowia czy strażaków), cenzurowano też korespondencję.

Gen. Wojciech Jaruzelski ocenia swój występ sprzed chwili. Wkrótce wszyscy dowiedzą się z plakatów tego samego, co Jaruzelski przed chwilą ogłosił. 100 tys. obwieszczeń o wprowadzeniu stanu wojennego wydrukowano w ZSRR.

Pierwsze dni stanu wojennego to także pacyfikacja kopalni "Wujek" i "Manifest Lipcowy". Podczas tych wydarzeń zginęło 9 górników.

Mundurowi działali razem - tu wspólny posterunek milicji i wojska na rogu Alei Niepodległości i Rakowieckiej w Warszawie.

Generał w noc wprowadzenia stanu wojennego wizytuje stołeczną jednostkę. Żołnierze trafili nie tylko na ulice - wiele instytucji i przedsiębiorstw zostało zmilitaryzowanych.

Licealista Grzegorz Przemyk zamordowany na komendzie milicji obywatelskiej był jedną z ok. setki śmiertelnych ofiar stanu wojennego. Protestujących zabijano pałkami, pozorowano ich samobójstwa, strzelano do nich z broni długiej i krótkiej. W 1989 r. Sejmowa Komisja Nadzwyczajna do Zbadania Działalności MSW, stwierdziła, że spośród 122 niewyjaśnionych przypadków zgonów działaczy opozycji aż 88 miało bezpośredni związek z działalnością funkcjonariuszy MSW.

Ścisłe centrum Warszawy - bojowy wóz piechoty na ul. Puławskiej przy skrzyżowaniu z Rakowiecką.

Na drogach wylotowych z dużych miast Polski zainstalowane zostały całodobowe punkty kontroli drogowej, w których pełnili służbę milicjanci i żołnierze. Ich głównym zadaniem była kontrola przestrzegania przepisów stanu wojennego. Na zdjęciu żołnierze pieką kiełbaski w ognisku rozpalonym na poboczu szosy koło Bielsko-Białej.

W stanie wojennym liczba internowanych sięgnęła 10 tysięcy. Do więzień trafiła większość krajowych i regionalnych przywódców "Solidarności". Co ciekawe, w celach propagandowych zatrzymano także wiele osób z poprzedniej ekipy, m.in. Edwarda Gierka, Piotra Jaroszewicza i Edwarda Babiucha.

Bojowe wozy piechoty w Warszawie na ul. Sobieskiego przy skrzyżowaniu z Dolną, 1981 r.

Nie tylko blokowano drogi i kontrolowano kierowców. Ludzie musieli znosić stałą obecność licznych pieszych patroli wojska i milicji.

Wraz z wprowadzeniem stanu wojennego zawieszono sprzedaż benzyny. Obrót paliwem znów był dopuszczony 1 lutego 1982 roku. Na zdjęciu właśnie ten dzień w Olsztynku.

Był pewien typ ludzi, zwykłych cywili, którzy wstępowali do Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej, żeby móc pałować innych Polaków pod płaszczykiem prawa. Na zdjęciu połączony patrol ORMO, milicji i Wojska Polskiego kontrolujący samochody na trasie Łańcut - Przeworsk.

Protestujących biło się, gazowało i polewało wodą. Na zdjęciu sprzed katedry Świętego Jana Chrzciciela na Starówce widać atak ZOMO na ludzi zgromadzonych przed kościołem.

Syn polskich emigrantów Chris Niedenthal pracował w Polsce jako fotograf od 1973 roku. Dzień po wprowadzeniu stanu wojennego przejeżdżał samochodem ulicą Rakowiecką w Warszawie wraz z amerykańskim fotografem i polskim operatorem. Bojąc się zatrzymania, z aparatem na ulicy ukrył się na klatce schodowej z widokiem na Kino Moskwa. Dzięki plakatowi "Czas apokalipsy" powstała najczęściej wspominana fotografia stanu wojennego.

Uczestnicy posiedzenia Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego, 1983 r.