Odmrażanie cen energii to konieczność? Eksperci zabrali głos
Specjaliści zalecają stopniowe przyzwyczajanie odbiorców do odmrożenia cen energii. Proponują przywrócenie obliga giełdowego, co zwiększyłoby konkurencyjność rynku.
Rząd przyjął projekt ustawy, który zakłada, że od 1 stycznia do 30 września 2025 roku maksymalna cena energii elektrycznej dla gospodarstw domowych wyniesie 500 zł/MWh. Eksperci z Instytutu Polityki Energetycznej im. Ignacego Łukasiewicza (IPE) podkreślają, że polityka rządu powinna stopniowo przyzwyczajać odbiorców do odmrożenia cen energii.
Musi ona też budować społeczną świadomość, że te stawki powinien wyznaczać rynek a nie rząd. Tym bardziej, że już teraz ustawowe limity ceny są wyższe niż oferowane przez niektórych prywatnych sprzedawców — wskazali przedstawiciele IPE w komentarzu dla Polskiej Agencji Prasowej.
Eksperci IPE sugerują przywrócenie obliga giełdowego. Ich zdaniem mogłoby zwiększyć konkurencyjność rynku i obniżyć ceny energii. Przypominają, że obligo zostało zawieszone w listopadzie 2022 r. z powodu kryzysu energetycznego.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
Ile Polacy wydają miesięcznie? Padły konkretne kwoty
Odkładanie w czasie przywrócenia obliga może doprowadzić do momentu, w którym jego ponowne ustanowienie okaże się niemożliwe — ostrzegają eksperci.
Rząd deklaruje, że dalsze mrożenie cen może nie być konieczne dzięki rozwojowi OZE. Jednak eksperci zauważają, że bez mrożenia cen opłaty za energię wzrosłyby o ponad jedną czwartą. Dodatkowo, od lipca 2025 r. do rachunków doliczana będzie opłata mocowa.
Wsparcie dla najuboższych
Analitycy IPE wskazują, że bardziej efektywnym rozwiązaniem niż mrożenie cen byłby system dodatków energetycznych. Obecny mechanizm obejmuje zarówno bogatych, jak i biednych, nie motywując do oszczędzania energii. W 2025 r. działania osłonowe mają kosztować budżet ok. 5,5 mld zł, z czego 3,6 mld zł trafi na rekompensaty dla spółek energetycznych.
Dr Aleksandra Gawlikowska-Fyk z Fundacji Forum Energii uważa, że rząd powinien wycofać się z mrożenia cen, stosując ochronę dla najuboższych. Zauważa, że na rynku pojawiają się już niższe oferty niż taryfowe, choć ceny hurtowe pozostają wysokie.
Dywersyfikacja źródeł energii i ich zróżnicowanie zapewni nam ochronę przed kosztami CO2, które właśnie najbardziej obciążają elektrownie węglowe — podkreśliła ekspertka.
Szymon Hołownia zapowiedział, że posłowie zajmą się zamrożeniem cen na listopadowym posiedzeniu sejmu. - Ponieważ sprawa jest pilna, będziemy nad nią pracować w tej części posiedzenia i uchwalimy – mam nadzieję w środę – zapowiedział Marszałek Sejmu.
