Pożary zagrażają najstarszym malowidłom świata. Mają 67 tys. lat

Szczególnie cenne zabytki znajdują się na indonezyjskiej wyspie Celebes, w regionie Maros-Pangkep. W jednej z tamtejszych jaskiń odkryto malowidło przedstawiające postacie przypominające ludzi oraz świnię.

Naukowcy z australijskiego Uniwersytetu Griffitha ustalili, że powstało ono co najmniej 51 200 lat temu. Jeszcze starszy jest czerwony odcisk dłoni znaleziony w jaskini na pobliskiej wyspie Muna. Jego wiek oszacowano na minimum 67 800 lat.

Indonezja zmaga się z najpoważniejszymi pożarami lasów i terenów naturalnych od 2015 r. Ogień rozprzestrzenia się przede wszystkim na Sumatrze i Borneo, ale dotarł również na Celebes, w tym do prowincji Celebesu Południowego. To właśnie tam znajdują się wapienne jaskinie kryjące prehistoryczne dzieła.

Sytuację pogarsza El Niño, czyli zjawisko klimatyczne związane z okresowym ociepleniem wód powierzchniowych na równikowym Pacyfiku. Wpływa ono na pogodę w różnych częściach świata, a w Indonezji sprzyja wzrostowi temperatur i ograniczeniu opadów. Wysuszona roślinność i torfowiska łatwiej stają w płomieniach.

Jak przekazał Reutersowi strażak Muhammad Ikfar, na początku października ogień utrzymywał się w pobliżu stanowiska archeologicznego przez ponad tydzień. Płomienie zbliżyły się na około 800 metrów od jaskini. Między 30 września a 18 października spłonęło ponad 270 hektarów parku narodowego.

Zagrożenie nie ogranicza się do bezpośredniego kontaktu ognia ze skałami. Basran Burhan, archeolog z Uniwersytetu Griffitha, wyjaśnił, że zmiany temperatury mogą przyspieszać procesy prowadzące do niszczenia malowideł.

Pierwszym i najbardziej niszczycielskim skutkiem jest wysoka temperatura. Nawet jeśli ogień nie dotknie bezpośrednio malowideł, może je zniszczyć, ponieważ zmienia temperaturę w ich otoczeniu i przyspiesza proces korozji – przekazał Reutersowi.

Niebezpieczny jest również dym, który pozostawia na powierzchni skał osad. Może on zasłaniać szczegóły rysunków i utrudniać ich rozpoznawanie. W czwartek i piątek, 22 i 23 października, strażacy nadal walczyli z pożarami w innych częściach parku. Archeolog zaapelował o szybkie działania, które mogłyby ograniczyć straty.

Jeśli szybko czegoś z tym nie zrobimy, jeśli nie podejmiemy żadnych działań mających na celu ograniczenie skutków tego zdarzenia, stracimy jeden z najbardziej niezwykłych dowodów w historii ludzkości w regionie Maros-Pangkep. To wielka szkoda – oznajmił Basran Burhan.