Przysmak Polaków znów idzie ostro w górę. Tak drogo nie było jeszcze nigdy

Ostatni czas na światowym rynku kakao przypominał emocjonujący przejazd na rollercoasterze. Wzloty i upadki cen na giełdach w Nowym Jorku i Londynie obrazują zmienność tego rynku. I ryzyko, którą niosą dla plantatorów zmiany klimatu. A te mają wpływ choćby na to, co dzieje się z kakao.

Na początku 2024 roku, cena kakao na nowojorskiej giełdzie towarowej osiągnęła rekordową wartość prawie 11 700 dolarów za tonę, by następnie gwałtownie spaść do poniżej 7 400 dolarów.

Tego typu zmiany cen nie są jednak jedynie rezultatem naturalnych cyklów rynkowych, ale mają głębsze przyczyny.

Kluczowe czynniki wpływające na ceny kakao w ostatnim czasie to przede wszystkim ekstremalne warunki pogodowe w Afryce Zachodniej. To właśnie ta część świata dostarcza najwięcej kakao na światowe rynki.

W krajach takich jak Ghana i Wybrzeże Kości Słoniowej, które razem dostarczają około dwóch trzecich globalnej podaży kakao, niedobory deszczu i choroby roślin doprowadziły do znacznych spadków produkcji. To z kolei przyczyniło się do zwiększenia deficytu kakao, który według szacunków Konferencji Narodów Zjednoczonych ds. Handlu i Rozwoju może w 2024 roku wzrosnąć do 374 tysięcy ton.

Analitycy z UCE Research i WSB Merito przewidują, że ceny kakao mogą dalej rosnąć osiągając nawet do 15 tysięcy dolarów za tonę. To oznacza, że konsumentów w Europie i Ameryce Północnej mogą czekać dalsze podwyżki cen produktów zawierających kakao, w tym czekolady.

Już teraz w Polsce inflacja doprowadziła do wzrostu cen kakao i produktów z nim związanych. W lutym 2024 roku, pomimo wysokiej bazy statystycznej z poprzedniego roku, ceny kakao wzrosły o 8,4 procent przy ogólnej inflacji na poziomie 2,8 proc.

Dla przykładu, według informacji zamieszczony w raporcie UCE Research i WSB Merito w marcu wafelek w czekoladzie w skali rok do roku podrożał aż o 30,7 proc.

Czytaj więcej: Droższy niż miedź. Ceny tego produktu rosną w szalonym tempie.

Wysokie ceny na giełdach niestety nie przekładają się na lepsze zarobki dla drobnych rolników w krajach produkujących kakao. Większość z nich żyje w skrajnym ubóstwie i nie jest w stanie inwestować w modernizację swoich gospodarstw. To prowadzi do zaniedbań i dalszego pogorszenia jakości upraw.

Taki stan rzeczy powinien być sygnałem alarmowym dla sektora i rządów, aby zająć się kwestiami niedoinwestowania i nieodpowiednimi praktykami rolniczymi. Wyższe ceny uzyskiwane przez rolników mogłyby ich zachęcić do niezbędnych inwestycji w nasadzenia i modernizację upraw kakao, zapewniając tym samym zrównoważoną produkcję i zaspokajając rosnący globalny popyt na czekoladę - czytamy w opracowaniu Allianz Trade.

Rządy Ghany i Wybrzeża Kości Słoniowej zareagowały na tę sytuację, podnosząc stawki płacone rolnikom. Dla przykładu, Wybrzeże Kości Słoniowej zwiększyło ceny o 50 procent do 2,48 dolara za kilogram.

Jest to sygnał, że istnieje potrzeba globalnej odpowiedzi na kryzys w produkcji kakao, które obejmowałaby nie tylko regulacje cenowe, ale także wsparcie dla rolników w celu poprawy praktyk rolniczych i warunków życia.