To przesuwa historię o setki tysięcy lat. Znaleźli dowody

Zespół z British Museum znalazł dowody na rozpalanie ognisk sprzed 400 tys. lat. To przesuwa historię kontrolowania ognia o setki tysięcy lat.

Ludzie potrafili rozpalać ogień już 400 tys. lat temuLudzie potrafili rozpalać ogień już 400 tys. lat temu
Źródło zdjęć: © Getty Images | Nimito
Anna Wajs-Wiejacka

Najważniejsze informacje

  • Ogniska w Barnham (Suffolk) datowane są na ok. 400 tys. lat i były używane wielokrotnie.
  • Kluczowe znaleziska to spalona ziemia, krzemień i rzadkie w regionie fragmenty pirytu.
  • Badacze wskazują na wczesnych neandertalczyków jako prawdopodobnych autorów palenisk.

Brytyjscy badacze opisali odkrycie w Barnham we wschodniej Anglii, które przesuwa początek umiejętności rozpalania ognia o blisko 350 tys. lat. Jak podaje Polska Agencja Prasowa, w nieczynnej gliniance, gdzie już na początku XX w. znajdowano narzędzia kamienne, naukowcy od 2013 r. prowadzili wykopaliska i analizy geochemiczne. Wyniki opublikowano w środę w czasopiśmie "Nature".

Najmocniejszym dowodem są ślady spalonej ziemi oraz zestaw surowców: krzemień i dwie bryłki pirytu żelaznego. Badacze podkreślają, że piryt jest w Suffolk wyjątkowo rzadki, więc musiał zostać przyniesiony celowo jako materiał do krzesania iskier. Pomiary wykazały, że podłoże nagrzewano do ponad 700 st. C, co wskazuje na wielokrotne używanie tego samego paleniska.

Naukowcy wskazują, że piryt uderzany o krzemień, daje iskrę zdolną zapalić hubkę. Dla prof. Nicka Ashtona kustosza zbiorów paleolitycznych w British Museum to jasny sygnał świadomej technologii ogniowej.

To niesamowite, że niektóre z grup neandertalczyków posiadały wiedzę o właściwościach krzemienia, pirytu i hubki już w tak wczesnym okresie - podsumował współautor odkrycia.

Wczesni neandertalczycy i technologia ognia

Zespół łączy ogniska z wczesnymi neandertalczykami. Wskazują na to znaleziska z podobnego okresu ze Swanscombe w hrabstwie Kent oraz z Atapuerca w Hiszpanii, gdzie zachowało się DNA tych homininów. To odkrycie znacząco zmienia chronologię: dotąd najpewniejszy dowód rozpalania ognia wiązano ze stanowiskiem w północnej Francji i datowano na ok. 50 tys. lat. Dr Rob Davis z British Museum podkreśla rangę przełomu dla rozwoju człowieka.

Umiejętność rozpalania i kontrolowania ognia to jeden z najważniejszych momentów zwrotnych w historii ludzkości, przynoszący praktyczne i społeczne korzyści, które wpłynęły na ewolucję człowieka - stwierdził archeolog, współkierujący badaniami.

Według badaczy ogień mógł napędzać kluczowe przemiany: od przetwarzania żywności, przez ochronę przed drapieżnikami, po rozwój języka i opowieści. Jak wyjaśnił Davis, "ogień wpłynął na interakcje społeczne, dzielenie się jedzeniem, rozwój języka, opowiadanie historii i tworzenie mitów". Ustalenia z Suffolk wzmacniają tezę, że kontrola nad ogniem była osiągana znacznie wcześniej i w północnych szerokościach geograficznych.

Źródło: PAP

Wybrane dla Ciebie
Wyniki Lotto 09.02.2026 – losowania Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 09.02.2026 – losowania Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Działał dla rosyjskiego wywiadu? Niemcy oskarżyły Ukraińca
Działał dla rosyjskiego wywiadu? Niemcy oskarżyły Ukraińca
Weszli do mieszkania 68-latki. Termometr wskazywał -7 st. C
Weszli do mieszkania 68-latki. Termometr wskazywał -7 st. C
Opuściła auto, koła się kręciły. "Mogę parkować, gdzie mi się podoba"
Opuściła auto, koła się kręciły. "Mogę parkować, gdzie mi się podoba"
Tragiczny wybuch na ogródkach działkowych w Kępnie. 68-latek nie żyje
Tragiczny wybuch na ogródkach działkowych w Kępnie. 68-latek nie żyje
Brunatna ciecz w rowie. Zakłady mięsne ukarane
Brunatna ciecz w rowie. Zakłady mięsne ukarane
Pomoc z Watykanu dla Ukrainy. Generatory prądu w drodze
Pomoc z Watykanu dla Ukrainy. Generatory prądu w drodze
Sanepid sprawdza szpitale. Chodzi o nieszczepione noworodki
Sanepid sprawdza szpitale. Chodzi o nieszczepione noworodki
"Nie okazujcie Maxwell łagodności". Apel osób, które przeżyły ataki Epsteina
"Nie okazujcie Maxwell łagodności". Apel osób, które przeżyły ataki Epsteina
"Leśne złoto". Trwają poszukiwania w lasach
"Leśne złoto". Trwają poszukiwania w lasach
Po 20 latach muszą płacić za parking. Mieszkańcy nie kryją oburzenia
Po 20 latach muszą płacić za parking. Mieszkańcy nie kryją oburzenia
Ghislaine Maxwell  powoła się na Piątą Poprawkę ws. Epsteina. Prawnik przemówił
Ghislaine Maxwell powoła się na Piątą Poprawkę ws. Epsteina. Prawnik przemówił