W chińskim lesie znaleźli giganta. Ma niezwykłą historię

W chińskiej prowincji Junnan naukowcy opisali nowy gatunek grzyba, którego owocniki dorastają do 50 cm wysokości i osiągają masę nawet 2,2 kg. Jak informuje PAP, Dianjunus rex wytwarza największe znane owocniki wśród workowców, a jego rodzina wykształciła się według szacunków ok. 65 mln lat temu.

Grzyb – gigant odkryty w chińskich lasachGrzyb – gigant odkryty w chińskich lasach
Źródło zdjęć: © Frontiers, Getty Images | ZipZapic.com
Anna Wajs-Wiejacka

Najważniejsze informacje

  • Dianjunus rex osiąga do 50 cm wysokości i 2,2 kg masy.
  • Gatunek znaleziono w kilku typach lasów w prowincji Junnan w Chinach.
  • Analiza DNA wskazuje, że rodzina Dianjunaceae wykształciła się krótko po zagładzie dinozaurów.

Badacze z Kunmingu natrafili na duże, białawe owocniki podczas prac w lasach iglastych klimatu umiarkowanego oraz w tropikalnym lesie deszczowym. Okazy znaleziono w pobliżu miejscowości Damaidi, Yipinglang i Nanbang. Grzyby wyrastały ze zdrewniałych korzeni dębu korkowego (Quercus variabilis). Jak podaje PAP, naukowcy pobrali próbki i przekazali okazy referencyjne do zbiorów Instytutu Botaniki w Kunmingu.

Nowy organizm nie przypomina typowych grzybów kapeluszowych. Należy do workowców, czyli grupy liczącej ponad 64 tys. gatunków. Jej przedstawiciele uwalniają zarodniki z niewielkich struktur przypominających woreczki, znajdujących się wewnątrz owocnika albo na jego powierzchni. Dianjunus rex wytwarza natomiast pionowe owocniki, nazywane stromatami, które górują nad leśną ściółką.


WIDEO
Są ich setki w różnych odmianach. Wszystkie przynieśli mieszkańcy

Nowy gatunek, rodzaj i rodzina

Naukowcy hodowali zarodniki na pożywkach, analizowali budowę grzyba i zsekwencjonowali jego genom. Wyniki badań genetycznych oraz obserwacje morfologiczne potwierdziły, że odkryty organizm reprezentuje nie tylko nowy gatunek. To także nowy rodzaj i nowa rodzina w obrębie rzędu Xylariales.

Ten niezwykły gatunek reprezentuje nową rodzinę grzybów, Dianjunaceae, i stanowi unikalne źródło wiedzy na temat ewolucji ekstremalnych form budowy grzybów – powiedziała dr Indunil C. Senanayake, główna autorka badania.
Dianjunus rex – gatunek grzyba z Chin
Dianjunus rex – gatunek grzyba z Chin © CC BY, Frontiers

Nazwa Dianjunus rex nawiązuje do rozmiarów grzyba oraz starożytnego królestwa Dian. Jego najbliższy znany krewny, Graphostroma platystoma, jest znacznie mniej okazały. Występuje na martwym drewnie drzew liściastych na całej półkuli północnej i należy do innej rodziny.

Ślad po zmianach sprzed milionów lat

Analiza przeprowadzona z wykorzystaniem tzw. zegara molekularnego wskazuje, że Dianjunaceae powstała ok. 65 mln lat temu. Było to mniej więcej milion lat po wielkim wymieraniu na granicy kredy i paleogenu, które doprowadziło do zagłady nieptasich dinozaurów. Zdaniem badaczki przemiany lasów i nagromadzenie martwej materii roślinnej mogły stworzyć nowe warunki dla grzybów rozkładających drewno.

Wcześniejsi rekordziści wśród owocników workowców osiągali od 20 do 30 cm. Senanayake przypuszcza, że wysoka konstrukcja Dianjunus rex może ułatwiać rozsiewanie zarodników przez wiatr w gęstym lesie. Jej wytworzenie wymaga jednak dużych nakładów energii, dlatego taka cecha mogła utrzymać się tylko tam, gdzie przynosiła organizmowi korzyści.

Odkrycie to pokazuje, jak wiele pozostaje jeszcze do poznania w kwestii różnorodności biologicznej grzybów w lasach Azji Wschodniej – wskazała Senanayake.

Naukowcy oceniają, że subtropikalne rejony Chin mogą kryć kolejne nieopisane gatunki. Sprzyjają temu różnorodne siedliska, stabilny klimat i złożone relacje między organizmami, choć badania utrudniają sezonowy oraz skryty charakter pojawiania się owocników.

Wybrane dla Ciebie