Wszystko zaczęło się we Włoszech. Historia hymnu na wyjątkowym numizmacie

Historia "Mazurka Dąbrowskiego" zaczyna się w szczególnym momencie. Polska nie istniała już wówczas jako państwo – po trzecim rozbiorze w 1795 r. jej ziemie znalazły się pod panowaniem Rosji, Prus i Austrii. Część Polaków nie pogodziła się jednak z utratą niepodległości. Nadzieje na jej odzyskanie wiązano m.in. z Napoleonem Bonaparte i tworzonymi we Włoszech Legionami Polskimi.

I to dla legionistów generała Jana Henryka Dąbrowskiego polityk i poeta Józef Wybicki napisał "Pieśń Legionów Polskich we Włoszech". Tekst powstał w Reggio Emilia między 16 a 19 lipca. Pierwszy raz został wykonany podczas uroczystego pożegnania legionistów opuszczających miasto.

Początkowo nie był to hymn państwowy w dzisiejszym rozumieniu, lecz żołnierska pieśń. Jej siła tkwiła w prostym przesłaniu: państwo mogło zniknąć z mapy, ale naród nadal istniał. Już pierwszy wers: "Jeszcze Polska nie zginęła, kiedy my żyjemy" – dokładnie tę myśl wyraża.

Melodia także miała znaczenie. Jej autor pozostaje nieznany, wiadomo natomiast, że wykorzystuje motyw ludowego mazura. Rytmiczna, łatwa do zapamiętania linia sprawiła, że utwór szybko wyszedł poza szeregi Legionów. Zaczął być wykonywany na ziemiach polskich znajdujących się pod zaborami.

Już na początku XIX w. "Pieśń Legionów Polskich we Włoszech" była szeroko znana. Rozbrzmiewała m.in. podczas wjazdu generała Dąbrowskiego do Poznania w 1806 r. Później towarzyszyła Polakom podczas kolejnych powstań oraz ważnych wydarzeń narodowych. Przez cały XIX w. funkcjonowała jako nieformalny hymn.

Co ciekawe, tekst znany dzisiaj nie jest dokładnie tym samym, który Wybicki napisał w 1797 r. Pieśń była z czasem modyfikowana, a część pierwotnych zwrotek nie weszła do współczesnej wersji.

Po odzyskaniu niepodległości w 1918 r. "Mazurek Dąbrowskiego" był już powszechnie traktowany jako pieśń narodowa. Nie był jednak jedynym kandydatem do roli oficjalnego hymnu. Rozważano także m.in. "Rotę" Marii Konopnickiej oraz "Boże, coś Polskę" Alojzego Felińskiego. Ostatecznie 26 lutego 1927 r. Ministerstwo Spraw Wewnętrznych wydało okólnik, którym oficjalnie ogłoszono "Mazurka Dąbrowskiego" hymnem Polski.

Od tamtej pory pieśń Wybickiego jest jednym z najważniejszych symboli państwowych. Jej historia stała się również inspiracją dla przedmiotów kolekcjonerskich. Jednym z nich jest pamiątkowy numizmat "Polski hymn narodowy", wyemitowany przez Moja mennica PL i przygotowany z okazji 100. rocznicy oficjalnego ustanowienia "Mazurka Dąbrowskiego" hymnem państwowym.

Na awersie przedstawiono żołnierzy i patriotów idących pod sztandarem. Towarzyszą im motyw muzyczny, napis "POLSKI HYMN NARODOWY" oraz dębowe gałązki, które mają symbolizować siłę, wytrwałość i niezłomność. Umieszczone na kompozycji "100 LAT" nawiązuje do rocznicy. Rewers odwołuje się do szerszej historii Polski. Widnieje na nim napis "CHWALEBNA HISTORIA NARODU POLSKIEGO" oraz kobiecy profil, będący nawiązaniem do personifikacji Polski.

– Chcieliśmy stworzyć numizmat, który będzie nie tylko pięknym przedmiotem kolekcjonerskim, lecz przede wszystkim namacalnym hołdem dla pieśni towarzyszącej Polakom zarówno w najtrudniejszych, jak i w najwspanialszych chwilach ich historii – mówi Libor Veselý, właściciel firmy Moja mennica PL.

Numizmaty – zwłaszcza te nawiązujące do konkretnego wydarzenia, rocznicy czy postaci – dają możliwość zachowania materialnego śladu historii. Medal "Polski hymn narodowy" to również dobry sposób na powiększenie rodzinnej kolekcji medali lub pomysł na nietuzinkowy prezent.

Rocznicowy numizmat można otrzymać bezpłatnie, pokrywając koszt przesyłki i pakowania w wysokości 14,95 zł. Oferta jest dostępna za pośrednictwem firmy Moja mennica PL, wyłącznego dystrybutora Mennicy Wisła w Polsce, na stronie naszhymn.pl oraz pod numerem telefonu +48 22 25 74 521.