Leki w ściekach coraz poważniejszym problemem. IOŚ-PIB alarmuje

• Konwencjonalne oczyszczalnie nie radzą sobie z usuwaniem farmaceutyków.
• W ściekach wykryto m.in. ibuprofen, diklofenak i fluoksetynę.
• Eksperci zalecają wdrażanie nowoczesnych technologii oczyszczania.

Pozostałości leków z domów, szpitali i weterynarii trafiają do ścieków, a konwencjonalne oczyszczalnie nie są w stanie ich skutecznie usuwać. Badania przeprowadzone przez Instytut Ochrony Środowiska — PIB wykazały obecność wielu substancji farmaceutycznych w oczyszczonych ściekach, co stanowi zagrożenie dla organizmów wodnych.

Analizy w 30 polskich oczyszczalniach ścieków wykazały, że w ściekach znajdują się takie substancje jak ibuprofen, diklofenak, ketoprofen czy fluoksetyna. Niektóre z nich, jak fluoksetyna i karbamazepina, występują w wyższych stężeniach niż w wodach dopływających. Tylko nieliczne leki, jak naproksen, czy kwas salicylowy, są skutecznie usuwane.

W Polsce roczna sprzedaż leków wynosi około 25,8 tys. ton, z czego większość trafia do wód powierzchniowych, gdzie nierzadko są ujęcia wody pitnej. Z tego powodu obecność farmaceutyków w wodach ma szczególne znaczenie dla jakości wody pitnej – komentuje prof. dr hab. inż. Barbara Gworek, Kierownik Zakładu Chemii Środowiska i Oceny Ryzyka w IOŚ-PIB, inicjatorka i współautorka badań cytowanych przez Polską agencję Prasową.

Eksperci podkreślają, że obecność farmaceutyków w wodach powierzchniowych, które często są źródłem wody pitnej, wymaga pilnych działań. Modernizacja oczyszczalni oraz ograniczenie dopływu leków do środowiska są kluczowe dla ochrony ekosystemów wodnych.

„Fluoksetyna i loratadyna stanowią zagrożenie dla glonów, dafni i ryb” - wskazują eksperci z IOŚ-PIB. Ibuprofen i sulfametoksazol również mogą negatywnie wpływać na organizmy wodne. Konieczne jest wdrażanie zaawansowanych technologii oczyszczania.

Autorzy badań podkreślają potrzebę dalszych prac nad skutecznymi metodami usuwania farmaceutyków. Zalecają także promowanie dobrych praktyk w ochronie zdrowia i rolnictwie, aby ograniczyć odpływ leków do środowiska.