Odkopali tajemniczą bramę. Liczą, że wiele im powie

Podczas badań archeologicznych prowadzonych w izraelskim Tel Erani naukowcy natknęli się na pozostałości miejskiej bramy. Szacują, że mogą one liczyć nawet ponad 5,5 tys. lat.

Najstarsza znana brama Izraela znaleziona w Tel Erani.Najstarsza znana brama Izraela znaleziona w Tel Erani.
Źródło zdjęć: © Israel Antiquities Authority

To najstarsza znana brama w Izraelu, jaką do tej pory udało się odnaleźć. Zachowała się w na tyle dobrym stanie, że zdaniem naukowców będzie w stanie udzielić im odpowiedzi na przynajmniej kilka pytań związanych z ówczesnym miastem i życiem tamtejszej społeczności.

Bramę może opisać jako przejście wykonane z monumentalnych kamieni i cegieł mułowych. Zachowała się do wysokości ok. 1,5 m. Była jedyną "luką" w murze obronnym odgradzającym miasto, na którego fragmenty również natrafiono. Przylegała do niego dwiema wysokimi wieżami.

Zdaniem specjalistów miasto zostało zniszczone około VI wieku p.n.e. Nastąpiło to prawdopodobnie w wyniku najazdu Babilończyków, czyli wydarzenia, o którym wspominają zapisy biblijne. 

Według archeologów wiek bramy i taka struktura całości fortyfikacji pozwalają wyciągnąć pewne wnioski. Bardzo możliwe, że urbanizacja na tym obszarze rozpoczęła się wieki wcześniej niż sądzono, a społeczność była świetnie zorganizowana.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Sama brama była ważna nie tylko dlatego, że pozwala dostać się do miasta. Jej rozmiar oraz konstrukcja stanowiły przesłanie dla odwiedzających, iż wkraczają w progi silnej i dobrze zorganizowanej osady.

— Prawdopodobnie wszyscy przechodnie, handlarze oraz wrogowie, którzy chcieli wejść do miasta, musieli przejść przez tę imponującą bramę — powiedział Martin-David Pasternak, izraelski badacz specjalizujący się w odkryciach z tego okresu.

Tel Erani stanowi wielką gratkę dla archeologów. Wykopaliska prowadzone są w tym regionie od wielu lat. Często przynoszą wyczekiwane efekty, archeolodzy odkrywali już różne budynki publiczne i dowody na lokalny system odwadniania. Odnaleziona teraz brama jest najstarszą znalezioną w całym Izraelu. Wcześniej takie miano miała brama przylegająca do ufortyfikowanego miasta odkopanego w pobliżu Beer Szewy.

Wybrane dla Ciebie
Nowe przepisy już działają. Kierowcy odczuli je na własnej skórze
Nowe przepisy już działają. Kierowcy odczuli je na własnej skórze
"To moje miejsce". Niewiarygodne, co zrobił sąsiad
"To moje miejsce". Niewiarygodne, co zrobił sąsiad
Wojna w Iranie jak gra komputerowa. Kontrowersyjny przekaz Białego Domu
Wojna w Iranie jak gra komputerowa. Kontrowersyjny przekaz Białego Domu
Rosjanie ostrzelali wieżowiec. Są ofiary śmiertelne
Rosjanie ostrzelali wieżowiec. Są ofiary śmiertelne
Tak wygląda kosmiczne "Kocie Oko". ESA publikuje nowy obraz
Tak wygląda kosmiczne "Kocie Oko". ESA publikuje nowy obraz
Temperatura wystrzeli. W weekend nawet 18 st. C
Temperatura wystrzeli. W weekend nawet 18 st. C
Poszedł do lasu. I nagle taki widok. "Co tu się dzieje?"
Poszedł do lasu. I nagle taki widok. "Co tu się dzieje?"
Tornado i gwałtowne burze uderzyły w USA. Jest nagranie
Tornado i gwałtowne burze uderzyły w USA. Jest nagranie
Wyniki Lotto 06.03.2026 – losowania Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 06.03.2026 – losowania Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Biały Dom o bezwarunkowej kapitulacji Iranu. To decyzja Trumpa
Biały Dom o bezwarunkowej kapitulacji Iranu. To decyzja Trumpa
Trudna walka w kijowskim zoo. Stawką jest życie 52-letniej gorylicy
Trudna walka w kijowskim zoo. Stawką jest życie 52-letniej gorylicy
W Dobrym Mieście stanęła lodówka społeczna. Wyjątkowa inicjatywa
W Dobrym Mieście stanęła lodówka społeczna. Wyjątkowa inicjatywa