Zaledwie 7 cm pod ziemią. Niesamowite znalezisko. Może mieć 800 lat

Letnie prace nad miejską infrastrukturą wodno-kanalizacyjną w Tønsbergu niespodziewanie zamieniły się w prawdziwą archeologiczną sensację. To właśnie wtedy archeolożka Linda Åsheim natrafiła na złoty pierścień ozdobiony niebieskim kamieniem. Całe zdarzenie miało miejsce podczas rutynowych działań kontrolnych. Nie było w tym przypadku specjalnie zaplanowanej ekspedycji.

Zaskakujące odkrycie w TønsberguZaskakujące odkrycie w Tønsbergu
Źródło zdjęć: © NIKU
Danuta Pałęga

Najważniejsze informacje

  • W centrum Tønsbergu odkryto złoty pierścień ze średniowiecza.
  • Znalezisko leżało tylko 7 cm pod ziemią w trakcie prac budowlanych.
  • Pierścień wyróżniają wyjątkowe, spiralne zdobienia i niebieski kamień.

Średniowieczny pierścień z Tønsbergu – wyjątkowa biżuteria elit

Eksperci szybko zauważyli, że znaleziony pierścień wyróżnia się zarówno jakością wykonania, jak i zdobieniami. Jego niewielki rozmiar wskazuje, że należał do kobiety z wysokich sfer społecznych.

Spiralne ornamenty i wykorzystane materiały do złudzenia przypominają techniki charakterystyczne dla bizantyjskiego złotnictwa, które dotarło do Norwegii z zachodu Europy. Datowanie gałązek z warstwy ziemi tuż nad pierścieniem sugeruje, że skarb pochodzi z lat 1167–1269, choć według prof. Marianne Vedeler styl oprawy może być nawet wcześniejszy, zbliżony do wyrobów z IX–XI wieku.

Monety PRL mogą być sporo warte. Poszukiwacz historii zdradził, jak ich szukać

Pierścień, znajdujący się zaledwie 7 cm pod powierzchnią ziemi na miejskim skrzyżowaniu, urzeka nie tylko kolorem kamienia przypominającym szafir. Archeolożka Linda Åsheim przyznaje: "Nie mogłam uwierzyć, że to złoto. Byłam kompletnie zszokowana i musiałam zapytać ekipę budowlaną, czy sobie ze mnie nie żartują".

Symbol władzy i "magicznego" szczęścia według tradycji

Pierścienie podobne do znaleziska z Tønsbergu uchodziły w średniowieczu za wyraz statusu oraz bogactwa. Niebieski kamień – prawdopodobnie szklany – był świadomym nawiązaniem do szafirów, które przypisywano magiczne moce.

Archeolożka prezentuje niezwykłe znalezisko
Archeolożka prezentuje niezwykłe znalezisko © Johanne Torheim, NIKU

Wierzono, że barwione kamienie mają działać ochronnie, przynosić szczęście i zdrowie, a także odpędzać złe moce. Biżuteria tego typu trafiała wyłącznie do elity – zarówno arystokracji, jak i duchowieństwa, co potwierdza wyrafinowane wzornictwo znalezionego artefaktu.

Historycy podkreślają, że Tønsberg to najstarsze miasto Norwegii – centrum handlu, ośrodek królewski i religijny. Kontekst znaleziska jest zatem szczególny: wokół miasta już we wczesnym średniowieczu toczyło się życie dworskie, a luksusowa biżuteria była elementem prestiżu, a nierzadko również inwestycją i symbolem ochrony.

Rzadkie znalezisko na skalę kraju

Według norweskiej bazy narodowej Unimus w całej Norwegii odnotowano tylko 220 złotych pierścieni, z czego 63 pochodzą ze średniowiecza. To pierwszy taki skarb odnaleziony w Tønsbergu od piętnastu lat.

Co ciekawe, odkrywczyni – Linda Åsheim – wcześniej trafiała już na inskrypcje runiczne, jednak do tej pory tak wyjątkowego złotego pierścienia brakowało w jej dorobku. Jej słowa podsumowują rangę odkrycia: "Chyba nadszedł czas, by skończyć karierę. Dotarłam na szczyt".

W świecie archeologii nigdy nie da się przewidzieć, jakie skarby kryją się zaledwie kilka centymetrów pod powierzchnią – a przypadkowe znaleziska potrafią wzbudzić zarówno emocje, jak i naukowe poruszenie.

Źródło: national-geographic.pl

Wybrane dla Ciebie
Leżą usypane w głębi puszczy. Leśnicy aż zrobili zdjęcie
Leżą usypane w głębi puszczy. Leśnicy aż zrobili zdjęcie
Pojawiają się w lasach. "Potwory". Leśnicy tłumaczą
Pojawiają się w lasach. "Potwory". Leśnicy tłumaczą
Rogatki zaczęły się opuszczać. To go nie powstrzymało. Jest nagranie
Rogatki zaczęły się opuszczać. To go nie powstrzymało. Jest nagranie
Przyjechali na wycieczkę. Czesi ocenili. "Wszędzie kebaby"
Przyjechali na wycieczkę. Czesi ocenili. "Wszędzie kebaby"
Chciał jej kupić auto za 100 tys. funtów. Kolejna modelka na celowniku Epsteina
Chciał jej kupić auto za 100 tys. funtów. Kolejna modelka na celowniku Epsteina
Była godzina 12:30. Na sopockim molo taki widok
Była godzina 12:30. Na sopockim molo taki widok
Zobaczył je w lesie. Szybko zaczął nagrywać. "Wyszły na spacerek"
Zobaczył je w lesie. Szybko zaczął nagrywać. "Wyszły na spacerek"
Tragedia na Filipinach. Media: zginął 33-letni turysta z Polski
Tragedia na Filipinach. Media: zginął 33-letni turysta z Polski
Nie dla psów. Parafia przypomina o zakazie
Nie dla psów. Parafia przypomina o zakazie
Próbował ratować psa. Dramatyczna akcja ratunkowa w Lidzbarku
Próbował ratować psa. Dramatyczna akcja ratunkowa w Lidzbarku
Minęły 24 godziny. Gotowi? Tak zmieniły się Krupówki
Minęły 24 godziny. Gotowi? Tak zmieniły się Krupówki
Krótkie spódniczki i rajstopy. Występ uczniów nagrany
Krótkie spódniczki i rajstopy. Występ uczniów nagrany