Królewska choroba. Najczęściej przekazywana z matki na syna

Hemofilia to niezwykle rzadka choroba krwi, która jest spowodowana niedoborem lub brakiem czynnika krzepnięcia. Jest to przypadłość dziedziczna, zwykle przekazywana z matki na syna i mówi się, że jest "królewską chorobą", ponieważ często dotykała europejskich władców.

Hemofilia jest chorobą dziedzicznąHemofilia jest chorobą dziedziczną
Źródło zdjęć: © Getty Images | kaipong

Mutacja genetyczna, która powoduje problem z krzepliwością krwi

Chorobę wywołuje mutacja genetyczna, która jest przenoszona na kolejne pokolenia. Częstotliwość mutacji w genie czynnika VIII lub czynnika IX jest stała. Okazuje się jednak, że hemofilia może dotknąć każdego.

Zakłada się, że u co dziesięciotysięcznego noworodka może rozwinąć się hemofilia. Co ciekawe, kobiety są bezobjawowymi nosicielkami, chorują głównie mężczyźni. Jest to więc mutacja genetyczna, dziedziczona recesywnie i ściśle związana z płcią.

Mutacja związana z hemofilią jest bezpośrednio związana z chromosomem X. Istnieje także bardzo rzadki rodzaj, hemofilii C, w tym przypadku dziedziczenie jest inne, a chorują zarówno mężczyźni, jak i kobiety.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Tajemnicze kręgi na dnie morza. Przypadkowe odkrycie u wybrzeży Antarktydy

Hemofilia może pojawić się u każdego

Z szacunków wynika, że u około trzydziestu procent chorych hemofilia pojawiła się, choć w rodzinie nie było nosicielki ani chorych. Kiedy przypadłość pojawia się w późniejszym życiu, nazywana jest hemofilią nabytą.

W takich przypadkach możliwe jest wdrożenie odpowiedniego leczenia, by powstrzymać hemofilię. Istnieje szansa, że choroba całkowicie ustąpi. Na hemofilię nabytą najbardziej narażone są ciężarne kobiety, osoby z nowotworem i stwardnieniem rozsianym.

Podstawą diagnozy i odpowiedniego leczenia jest wywiad rodzinny. Warto też przez porodem wykonać badanie na hemofilię, jeśli istnieje podejrzenie, że choroba pojawiła się w rodzinie, szczególnie jeśli spodziewamy się syna.

Hemofilia w kontekście historycznym

Najbardziej znaną nosicielką hemofilii B jest królowa Wiktoria, która przekazała chorobę trójce swoich dzieci. Książę Leopold zmarł w wyniku krwotoku powypadkowego, gdy miał 30 lat, a dwie córki odziedziczyły zmutowany gen.

Księżniczka Alicja i Beatrycze poślubiły członków innych europejskich rodzin królewskich. Syn Alicji zmarł we wczesnym dzieciństwie, a jedna z jej córek, Irena, wyszła za mąż za księcia Henryka Pruskiego i przekazała gen niemieckiej rodzinie królewskiej – dwaj synowie również chorowali na hemofilię.

Druga córka Alicji, Alix, wyszła za mąż za cara Mikołaja II z rosyjskiej rodziny królewskiej. Wszystkie dzieci Alix i cara zginęły podczas rewolucji rosyjskiej, więc zmutowany gen został zatrzymany w tej linii.

Z kolei córka księżniczki Beatrycze przeniosła chorobę do Hiszpanii, kiedy poślubiła króla Alfonsa XIII. Para królewska doczekała się piątki dzieci.

Jedna córka była nosicielką, ale jej dzieci nie odziedziczyły choroby. Dwóch synów nie zachorowało, a dwóch miało hemofilię, ale zmarli bezdzietnie.

Wybrane dla Ciebie
Zimą to łatwy łup. Leśnicy pokazali zdjęcie. I zaczęli tłumaczyć
Zimą to łatwy łup. Leśnicy pokazali zdjęcie. I zaczęli tłumaczyć
Sztorm Johannes spustoszył lasy w Szwecji. Pokazali zdjęcia
Sztorm Johannes spustoszył lasy w Szwecji. Pokazali zdjęcia
Kumulacja Lotto rozbita. Prawie 18 mln zł. Szóstka w Polsce
Kumulacja Lotto rozbita. Prawie 18 mln zł. Szóstka w Polsce
Ukradli figurkę Jezusa. Policja publikuje wizerunek
Ukradli figurkę Jezusa. Policja publikuje wizerunek
Naukowcy z Wrocławia szykują się na rekord. Policzą je 25. raz
Naukowcy z Wrocławia szykują się na rekord. Policzą je 25. raz
Potężny pożar Biedronki. 16 zastępów straży w akcji
Potężny pożar Biedronki. 16 zastępów straży w akcji
Jajecznica za 70 zł w Zakopanem. "Luksusowe usługi"
Jajecznica za 70 zł w Zakopanem. "Luksusowe usługi"
NASA przeprowadzi kontrolowaną implozję. Trwają przygotowania
NASA przeprowadzi kontrolowaną implozję. Trwają przygotowania
Będą nordyckie wojska na Grenlandii? Finlandia zabiera głos
Będą nordyckie wojska na Grenlandii? Finlandia zabiera głos
NASA skraca misję na ISS. Powodem jeden z astronautów
NASA skraca misję na ISS. Powodem jeden z astronautów
Wyniki Lotto 08.01.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 08.01.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
W Holandii ulepili gigantycznego bałwana. Jest nowy rekord
W Holandii ulepili gigantycznego bałwana. Jest nowy rekord