Gigantyczna luka. O tych grzybach prawie nic nie wiemy

• Naukowcy SPUN wskazują na braki danych genetycznych w ponad 70 proc. ekoregionów świata.
• Luki dotyczą m.in. Afryki, części Azji, ekosystemów borealnych i terenów suchych.
• SPUN rozwija program Underground Explorers, by zwiększyć pobór próbek gleby i sekwencjonowanie eDNA.

Zespół Society for the Protection of Underground Networks (SPUN) z udziałem ekspertów z uczelni z różnych krajów ostrzega, że świat bada podziemne grzyby zbyt wybiórczo. Analiza największego dotąd globalnego zbioru DNA grzybów mikoryzy arbuskularnej ujawniła ogromne luki. Jak podaje serwis PAP, tylko ok. 30 proc. ekosystemów lądowych ma reprezentatywne dane, co utrudnia rzetelne prognozy dotyczące bioróżnorodności i obiegu węgla.

Grzyby mikoryzowe współpracują z roślinami, wnikając do komórek korzeni i tworząc złożone sieci w glebie. Wspomagają pobieranie fosforu i azotu, a w zamian otrzymują węgiel. Według szacunków co roku do partnerów mikoryzowych trafia około miliarda ton węgla. To sprawia, że te sieci działają jak jeden z układów krążenia Ziemi, transportując składniki odżywcze i wodę w ekosystemach lądowych.

Nowa analiza DNA pokazuje, że danych brakuje w ponad 70 proc. światowych ekoregionów. Puste obszary badawcze obejmują duże fragmenty Afryki, części Azji, ekosystemy borealne i tereny suche. Dr Justin Stewart, główny autor pracy opublikowanej w piśmie "FEMS Microbiology Letters", podkreśla wagę reprezentatywności.

Jeśli chcemy formułować wiarygodne prognozy dotyczące bioróżnorodności, obiegu węgla i odporności ekosystemów, potrzebujemy znacznie bardziej reprezentatywnych globalnych badań - powiedział.

W ubiegłym roku badacze przedstawili globalne mapy różnorodności grzybów mikoryzowych, integrując niemal trzy miliardy sekwencji DNA, zdjęcia satelitarne i ok. 25 tys. próbek gleby. Mimo tej skali wciąż brakuje danych o DNA grzybów dla ponad 600 ekosystemów lądowych. To ogranicza możliwość porównań między strefami klimatycznymi i utrudnia ocenę, jak podziemne sieci reagują na susze, ocieplenie czy degradację gleb.

SPUN uruchamia program Underground Explorers – zdecentralizowaną inicjatywę, w której naukowcy i lokalne społeczności zbierają próbki gleby do analizy środowiskowego DNA. - Środowiskowe DNA pozwala nam identyfikować gatunki grzybów nawet z jednej łyżeczki gleby — wskazuje Dr Bethan Manle. Badaczka podkreśla, że "jest to jedno z najbardziej wiarygodnych narzędzi do dokumentowania bioróżnorodności pod powierzchnią ziemi".

Jednak takie badania oparte na sekwencjonowaniu środowiskowego DNA mogą być prowadzone dopiero wtedy, gdy najpierw zostaną zebrane próbki. Dlatego rozszerzanie ich pobierania w terenie pozostaje kluczowe - zastrzega badaczka.

Naukowcy wskazują, że bez wypełnienia luk regionalnych trudno ocenić odporność ekosystemów na zmiany klimatu i straty bioróżnorodności. Priorytetem jest systematyczny pobór próbek w pomijanych regionach i ich szybkie sekwencjonowanie, tak aby modele obiegu węgla i prognozy środowiskowe odzwierciedlały pełny obraz podziemnych sieci.

Źródło: serwis.pap.com.pl