Niezwykłe odkrycie w Pirenejach. Rzymianie zostawili tam ślady walki

• Archeolodzy znaleźli dwie ołowiane kule do procy z literami CND na zalesionym terenie w Pirenejach.
• Badacze wiążą odkrycie z walkami z 39 r. p.n.e. i rzymskim obozem w pobliżu Cerdanyi.
• Według naukowców inskrypcje mogły pełnić funkcję działań psychologicznych i podkreślać przewagę militarną Rzymian.

Na zalesionym terenie w Pirenejach, w pobliżu Collet de Jouvell, archeolodzy znaleźli dwie ołowiane kule do procy. Na ich powierzchni wyryto litery CND. Jak podaje PAP, odkrycie jest częścią badań prowadzonych przez archeologów z Autonomicznego Uniwersytetu Barcelony (UAB). W okolicy naukowcy znaleźli także pozostałości rzymskiego obozu.

Badacze uważają, że obóz mógł mieć związek z tłumieniem powstania Ceretanów, ludu zamieszkującego północno-wschodnią część Półwyspu Iberyjskiego. Z ustaleń naukowców wynika, że rzymska obecność w tym miejscu wiązała się z walkami, do których doszło w 39 r. p.n.e. na terenach dzisiejszej Cerdanyi. Mogło to być jedno z ostatnich znanych starć Ceretanów z rzymskimi wojskami.

Naukowcy podejrzewają, że wyryte litery CND mogą odnosić się do Domicjusza Kalwinusa, dowódcy rzymskich wojsk w tej części Europy i namiestnika prowincji Hiszpania Bliższa. Sam fakt umieszczenia napisu na pocisku jest istotny. Pokazuje, że takie kule mogły służyć nie tylko jako broń, ale również do przekazywania określonego komunikatu.

Badacze nie wykluczają, że inicjały na kulach były częścią wojny psychologicznej. Napisy mogły mieć na celu zastraszenie przeciwnika i pokazanie siły rzymskiej armii. Dzięki takim znaleziskom archeolodzy mogą lepiej odtworzyć nie tylko przebieg dawnych walk, ale także sposób, w jaki Rzymianie wykorzystywali swoją broń podczas konfliktów

Badania prowadzone od 2024 r. w Cerdanyi mogą zmienić dotychczasowe spojrzenie na rzymski podbój Katalonii. Archeolodzy uważają, że proces ten nie był krótki i łatwy. Ich zdaniem do jednego z ważnych wydarzeń doszło w okolicy Collet de Jouvell, a nie w zachodniej części Pirenejów, jak wcześniej zakładano.

Do tej pory wiedza o podboju północno-wschodniej części Półwyspu Iberyjskiego opierała się głównie na relacji historyka Kasjusza Diona. Według jego opisu w 39 r. p.n.e. Ceretanowie urządzili zasadzkę na Rzymian, a w odpowiedzi doszło do szybkiego ataku, który zakończył powstanie. Archeolodzy wskazują jednak, że skutki walk mogły być znacznie poważniejsze.