Przełom w badaniach „smoczych kamieni” Armenii. Zagadka rozwiązana?

Tajemnica "smoczych kamieni" Armenii została rozwikłana. Międzynarodowy zespół badaczy ustalił wiek i funkcję tych monumentalnych obiektów, co rzuca nowe światło na historię regionu i rozwiewa wątpliwości, które od lat nurtowały archeologów.

"Smoczy kamień" w pobliżu Muzeum Erebuni w Yerevan w Armenii
"Smoczy kamień" w pobliżu Muzeum Erebuni w Yerevan w Armenii
Źródło zdjęć: © Getty Images | Valeriy Voennyy
Anna Wajs-Wiejacka

Najważniejsze informacje

  • Naukowcy ustalili, że „smocze kamienie” powstały ponad 6 tys. lat temu.
  • Monumenty były związane z rytuałami wodnymi i sakralnym krajobrazem.
  • Odkrycie zmienia spojrzenie na pradawne kultury chalkolitu.

Jak przypomina serwis conowego.pl, monumentalne stele, znane jako "smocze kamienie", od lat fascynowały archeologów i historyków. Te rzeźbione z andezytu lub bazaltu obiekty, osiągające nawet 5,5 metra wysokości, były przez długi czas stanowiły zagadką pod względem ich funkcji i wieku.

Zespół naukowców z Uniwersytetu Państwowego w Erywaniu, Instytutu Archeologii i Etnografii oraz ekspertów z Berlina, Wenecji i Uniwersytetu Cornella przeanalizował 115 znanych stele. Badacze wyróżnili trzy typy tych kamieni: piscis (przypominające ryby), vellus (stylizowana skóra bydlęca) oraz hybrida (formy mieszane). Tak precyzyjne wykonanie i trudne warunki ustawienia wskazują na ich wyjątkowe znaczenie.

Odkrycia sugerują, że "smocze kamienie" były ściśle związane z rytuałami wodnymi i sakralnym krajobrazem. Ich lokalizacja – na wysokościach od 1900 do 2700 metrów n.p.m., w pobliżu miejsc, gdzie topniał śnieg – podkreśla symboliczne powiązanie z wodą, która była kluczowa dla rolniczych dolin poniżej.

Najstarsze przykłady sakralnej topografii

Dzięki datowaniu radiowęglowemu ustalono, że niektóre stele powstały już między 4200 a 4000 rokiem p.n.e. To czyni je jednymi z najstarszych przykładów złożonej sakralnej topografii na świecie. Odkrycie pozwala lepiej zrozumieć, jak wyglądały rytualne krajobrazy na dużych wysokościach.

Odkrycie to nie tylko rozwiązuje jedną z największych zagadek archeologii Armenii, ale także poszerza wiedzę o kulturach chalkolitu, ich wierzeniach i codziennym życiu. "Smocze kamienie" stają się kluczem do poznania relacji dawnych społeczności z naturą i wodą – żywiołem decydującym o ich przetrwaniu.

Wybrane dla Ciebie
Wyniki Lotto 07.02.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 07.02.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
21-letnią Brytyjkę przygniotło auto. Zdążyła wykonać ostatni telefon
21-letnią Brytyjkę przygniotło auto. Zdążyła wykonać ostatni telefon
Ciężarna matka żegnała syna. Chwilę później zginęła w katastrofie
Ciężarna matka żegnała syna. Chwilę później zginęła w katastrofie
Przyjechał po wnuka do szkoły. Policja szybko wkroczyła do akcji
Przyjechał po wnuka do szkoły. Policja szybko wkroczyła do akcji
Tragedia koło Kielc. Znaleziono ciało 19-letniego Jakuba
Tragedia koło Kielc. Znaleziono ciało 19-letniego Jakuba
Tragiczna śmierć księdza. Zginął w drodze na kolędę
Tragiczna śmierć księdza. Zginął w drodze na kolędę
Atak na funkcjonariuszy przy Uniwersytecie Arystotelesa. 313 osób zatrzymanych
Atak na funkcjonariuszy przy Uniwersytecie Arystotelesa. 313 osób zatrzymanych
Wpadka polskiego komentatora na igrzyskach olimpijskich. Musiał przepraszać
Wpadka polskiego komentatora na igrzyskach olimpijskich. Musiał przepraszać
Takie zdjęcie zamieścił. Jest decyzja w sprawie narciarza
Takie zdjęcie zamieścił. Jest decyzja w sprawie narciarza
Clinton chciał węgierskiego ataku na Serbię? Orban zabrał głos
Clinton chciał węgierskiego ataku na Serbię? Orban zabrał głos
Nie mogła podnieść matki. Natychmiast wezwała służby
Nie mogła podnieść matki. Natychmiast wezwała służby
Taka sytuacja na stacji. Pokazał, co zrobił taksówkarz
Taka sytuacja na stacji. Pokazał, co zrobił taksówkarz