Rosnąca lista "ekstremistów" na Białorusi. Wpisano na nią szkołę

• Sąd Najwyższy Białorusi zakazał działalności i symboliki Europejskiego Uniwersytetu Humanistycznego na terytorium kraju.
• Prokuratura twierdzi, że EHU współpracuje z podmiotami ekstremistycznymi i jest wykorzystywany przez obce wywiady.
• Prawnik Wiasny ostrzega, że nawet opłata czesnego może zostać uznana za "finansowanie organizacji ekstremistycznej".

Europejski Uniwersytet Humanistyczny (EHU) z siedzibą w Wilnie został wpisany przez Sąd Najwyższy Białorusi na listę "organizacji ekstremistycznych". Informację tę przekazał niezależny portal Zerkalo.io, powołując się na przedstawiciela prokuratury generalnej.

Sąd Najwyższy wydał orzeczenie o uznaniu zagranicznej organizacji Europejski Uniwersytet Humanistyczny wraz z jej jednostkami strukturalnymi za ekstremistyczną oraz (zdecydował) o zakazie jej działalności z wykorzystaniem symboliki i atrybutów na terytorium naszego kraju - przekazał przedstawiciel prokuratury generalnej Dzmitryj Brylou, cytowany przez PAP.

W rozmowie z Zerkalo.io prawnik zlikwidowanego przez władze Centrum Obrony Praw Człowieka Wiasna, Paweł Sapiełka, ostrzegł, że udział w strukturze uznanej za "ekstremistyczną" niesie konsekwencje. Zgodnie z białoruskim prawem za kierowanie grozi do siedmiu lat więzienia, za udział – do sześciu lat, a za "współpracę" także przewidziano odpowiedzialność karną. Sapiełka zwrócił uwagę, że władze mogą potraktować czesne jako "finansowanie organizacji ekstremistycznej”.

Jak przypomina PAP, białoruskie władze nadają status „organizacji ekstremistycznych” podmiotom niepożądanym przez reżim. Tylko w marcu na listę wpisano trzy organizacje broniące praw człowieka: PEN Belarus, Human Constanta oraz Białoruski Komitet Helsiński. Wykaz jest znacznie szerszy i obejmuje NGO-sy, media i inne niezależne struktury. Zakaz działalności i symboliki oznacza realne ryzyko dla osób utrzymujących jakiekolwiek relacje z tymi podmiotami.

EHU powstał w 1992 r. w Mińsku jako prywatna uczelnia. W 2004 r. władze ją zamknęły. Uniwersytet przeniósł się do Wilna i od 2006 r. figuruje jako litewska instytucja. Jak podaje Zerkalo.io, w 2020 r. większość studentów stanowili Białorusini. Zajęcia prowadzone są w językach białoruskim, litewskim, angielskim i rosyjskim. Uczelnia informuje na swojej stronie o orzeczeniu z 14 kwietnia, podkreślając jego wpływ na funkcjonowanie absolwentów i społeczności związanej z EHU.

Brylou utrzymywał, że EHU jest wykorzystywany przez niektóre wywiady obcych państw "w celu zaszkodzenia interesom Białorusi w dziedzinie humanitarnej, informacyjnej i politycznej", a także że współpracuje z organizacjami ekstremistycznymi oraz terrorystycznymi. Te tezy stanowią podstawę do zastosowania najostrzejszych środków przewidzianych w białoruskim ustawodawstwie.