Ziemniaki z Egiptu jako "młode polskie". Wyniki kontroli IJHARS

• W pierwszym półroczu 2026 r. IJHARS wykryła nieprawidłowości w 87 z 288 skontrolowanych partii świeżych owoców i warzyw.
• Zagraniczne truskawki z Grecji i Hiszpanii mogą być oferowane jako polskie, zwłaszcza w sezonie.
• Sprzedawca świeżych owoców, warzyw i ziemniaków musi podać m.in. kraj pochodzenia oraz nazwę produktu.

Jak podaje Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, ziemniaki zajmują pierwsze miejsce wśród produktów, przy których najczęściej dochodzi do nieprawidłowego wskazania pochodzenia. Towar przywieziony z Rumunii albo Egiptu pojawia się w sprzedaży jako "młode polskie" ziemniaki. Takie oznaczenie może wpływać na decyzję klienta, ponieważ polskie produkty cieszą się dużym zainteresowaniem.

Problem dotyczy również truskawek. W sezonie owoce sprowadzane z Grecji i Hiszpanii bywają przedstawiane jako krajowe. Według opisu kontroli znaczenie ma popyt: polskie truskawki są chętniej kupowane, a ich cena jest wyższa. Podobne przypadki dotyczą czereśni i wiśni, szczególnie gdy ich ceny rosną.

W pierwszej połowie 2026 r. inspektorzy skontrolowali 288 partii świeżych owoców i warzyw. W 87 z nich stwierdzili nieprawidłowości. Dorota Bocheńska, główny inspektor IJHARS, podkreślała, że klient powinien otrzymać rzetelną informację pozwalającą mu świadomie wybrać produkt.

Konsument powinien mieć przede wszystkim prawo do świadomego wyboru – podkreśla Dorota Bocheńska. Jak wskazywała, ważne jest rozróżnienie między polskim producentem a polskim surowcem, ponieważ zagraniczny produkt nie powinien być przedstawiany jako krajowy.

Kontrole obejmują także jakość produktów. Zdarza się, że owoce przechowywane wcześniej w chłodniach trafiają do sprzedaży jako świeże. W przypadku świeżych warzyw, owoców i ziemniaków sprzedawca powinien umieścić przy towarze nazwę, kraj pochodzenia, a w określonych przypadkach również klasę jakości, dane pakującego lub sprzedającego oraz oznaczenie partii.

Badanie przeprowadzone w ramach kampanii "Dobry Smak zaczyna się w Polsce" wskazuje, że 45 proc. Polaków zawsze lub często sprawdza kraj pochodzenia żywności. Niemal 25 proc. badanych dostrzega niejasne oznaczenia w sklepach, a 17 proc. nie wie, jak zweryfikować, skąd pochodzi kupowany produkt.

Na wybór wpływa jednak także cena. 30 proc. ankietowanych wybrałoby polską żywność, gdyby kosztowała tyle samo co zagraniczna. Przy różnicy sięgającej 20 proc. taki wybór deklarowało 19 proc. badanych. Brak wymaganych danych lub ich nieczytelność narusza przepisy i może skutkować karą finansową.