Żył tutaj ok. 70 tys. lat temu. Neandertalczyk miał własny warsztat

Neandertalczyk, który około 70 tys. lat temu żył w okolicach Zwolenia na Mazowszu, miał własny warsztat. Naprawiał w nim narzędzia służące do oprawiania mamutów, koni, a nawet nosorożców. Badania stanowiska prowadzą archeolodzy z Warszawy i Wrocławia.

wdNeandertalczyk miał własny warsztat
Źródło zdjęć: © Getty Images, Google Maps
Aneta Polak

Neandertalczyk, który około 70 tys. lat temu żył w okolicach Zwolenia na Mazowszu, miał tam swój warsztat, w którym naprawiał narzędzia służące do oprawiania mamutów, koni, a nawet nosorożców. Badania stanowiska prowadzą archeolodzy z Warszawy i Wrocławia.

Mieszkali tu neandertalczycy

Pierwsze badania w Zwoleniu miały miejsce w latach 80. XX wieku. Wówczas odkryto, że na tym terenie mieszkali neandertalczycy. Jest to jedno z nielicznych miejsc, gdzie zachowały się materiały organiczne, czyli kości. Bardzo rzadko zachowują się one na stanowiskach neandertalskich otwartych, czyli położonych poza jaskiniami.

Obecnie naukowcy z Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie oraz Uniwersytetów Warszawskiego i Wrocławskiego kontynuują badania, starając się ustalić szczegóły życia dawnych mieszkańców.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Spełniamy marzenie powstańca. "Trzeba pamiętać o powstaniu. Oby było ostatnie"

Udało nam się sprecyzować, że swoją aktywność w tym miejscu neandertalczyk przejawiał 64-75 tysięcy lat temu, czyli w środkowym paleolicie. To jedyne stanowisko środkowopaleolityczne w Polsce, na którym obecnie prowadzone są badania – powiedział PAP kierownik projektu dr Witold Grużdź z PMA.

Zaznaczył, że osady, na podstawie których udało się wydatować stanowisko, to tzw. osady redeponowane, co oznacza, że pierwotne stanowisko istniało kilka metrów dalej. Z czasem miejsce to zaczęła jednak podmywać rzeka, przenosząc materiał archeologiczny.

Nasze daty dotyczą czasu, w którym te materiały zostały przesunięte, a nie w którym rzeczywiście powstały. Mogą być więc jeszcze starsze, na pewno nie młodsze. W kolejnych badaniach będziemy próbowali rozwiązać tę zagadkę – wyjaśnił dr Grużdź.

Kości mamuta, zęby nosorożca i konia

W trakcie badań odnaleziono kości mamuta, zęby nosorożca i końskie, a także setki mniejszych i większych wytworów krzemiennych, pochodzących z czasów neandertalskich.

Okryto m.in. specyficzne noże i zgrzebła, które były wytwarzane przez neandertalczyka, jak i odpady z ich wytwarzania.

Na podstawie analogicznych danych ze stanowisk środkowo paleolitycznych wiemy, że tego typu narzędzia były używane do podziału tuszy zwierzęcej, do ćwiartowania zwierzyny. Zapewne mamuty, nosorożce czy konie, których kości znaleźliśmy, były poćwiartowane tymi narzędziami – wytłumaczyła dr hab. Katarzyna Pyżewicz z Uniwersytetu Warszawskiego.

Badacze podkreślają, że większość stanowisk neandertalskich w Polsce znajduje się na południu kraju, a to jest jednym z nielicznych na północy. Najstarsze szczątki człowieka neandertalskiego rozpoznane do tej pory na terenie Polski pochodzą z Jaskini Ciemnej i mają około 115 tys. lat.

Naukowcy uznają neandertalczyka za "brata", a nie przodka człowieka współczesnego. Należał on do wygasłej linii Homo sapiens. Przez długi czas przedstawicieli tego gatunku przedstawiano jako istoty dość prymitywne. Okazuje się jednak, że ten gatunek człowieka ma dużo więcej wspólnego z nami, niż uważano.

Badacze ustalili m.in., że neandertalczycy byli autorami części rysunków naskalnych znanych z europejskich jaskiń – tych, których wiek szacuje się na ponad 64 tys. lat. Z kolei dzięki badaniom DNA udało się odkryć, że człowiek współczesny krzyżował się z neandertalczykiem.

Źródło: PAP

Źródło artykułu:
Wybrane dla Ciebie
Wyniki Lotto 21.03.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 21.03.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Trump może dożyć 200 lat. Tak twierdzi jego lekarz
Trump może dożyć 200 lat. Tak twierdzi jego lekarz
Koszmarny wypadek. Nie żyje mężczyzna. Ranne dziecko
Koszmarny wypadek. Nie żyje mężczyzna. Ranne dziecko
Nazywają go sobowtórem Epsteina. Właśnie przerwał milczenie
Nazywają go sobowtórem Epsteina. Właśnie przerwał milczenie
Ostrzeżenie Trumpa. Grozi wysłaniem agentów ICE na lotniska
Ostrzeżenie Trumpa. Grozi wysłaniem agentów ICE na lotniska
Koszmar w USA. Pies zagryzł noworodka
Koszmar w USA. Pies zagryzł noworodka
Czekali niecierpliwie. W końcu jest. Spójrzcie, co trzyma sokół
Czekali niecierpliwie. W końcu jest. Spójrzcie, co trzyma sokół
Dwa zaginięcia, jeden schemat. Kiedyś współpracowali
Dwa zaginięcia, jeden schemat. Kiedyś współpracowali
13-latka zatrzymana w centrum Krakowa. Smutny widok
13-latka zatrzymana w centrum Krakowa. Smutny widok
Zaginął naukowiec z Warszawy. Jego córki apelują o pomoc
Zaginął naukowiec z Warszawy. Jego córki apelują o pomoc
Zaczyna się w gniazdach. "Oficjalnie!" Leśnicy pokazali dowód
Zaczyna się w gniazdach. "Oficjalnie!" Leśnicy pokazali dowód
Wypadek polskiego autobusu w Niemczech. Wielu rannych
Wypadek polskiego autobusu w Niemczech. Wielu rannych