Żył tutaj ok. 70 tys. lat temu. Neandertalczyk miał własny warsztat

Neandertalczyk, który około 70 tys. lat temu żył w okolicach Zwolenia na Mazowszu, miał własny warsztat. Naprawiał w nim narzędzia służące do oprawiania mamutów, koni, a nawet nosorożców. Badania stanowiska prowadzą archeolodzy z Warszawy i Wrocławia.

wdNeandertalczyk miał własny warsztat
Źródło zdjęć: © Getty Images, Google Maps
Aneta Polak

Neandertalczyk, który około 70 tys. lat temu żył w okolicach Zwolenia na Mazowszu, miał tam swój warsztat, w którym naprawiał narzędzia służące do oprawiania mamutów, koni, a nawet nosorożców. Badania stanowiska prowadzą archeolodzy z Warszawy i Wrocławia.

Mieszkali tu neandertalczycy

Pierwsze badania w Zwoleniu miały miejsce w latach 80. XX wieku. Wówczas odkryto, że na tym terenie mieszkali neandertalczycy. Jest to jedno z nielicznych miejsc, gdzie zachowały się materiały organiczne, czyli kości. Bardzo rzadko zachowują się one na stanowiskach neandertalskich otwartych, czyli położonych poza jaskiniami.

Obecnie naukowcy z Państwowego Muzeum Archeologicznego w Warszawie oraz Uniwersytetów Warszawskiego i Wrocławskiego kontynuują badania, starając się ustalić szczegóły życia dawnych mieszkańców.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Spełniamy marzenie powstańca. "Trzeba pamiętać o powstaniu. Oby było ostatnie"

Udało nam się sprecyzować, że swoją aktywność w tym miejscu neandertalczyk przejawiał 64-75 tysięcy lat temu, czyli w środkowym paleolicie. To jedyne stanowisko środkowopaleolityczne w Polsce, na którym obecnie prowadzone są badania – powiedział PAP kierownik projektu dr Witold Grużdź z PMA.

Zaznaczył, że osady, na podstawie których udało się wydatować stanowisko, to tzw. osady redeponowane, co oznacza, że pierwotne stanowisko istniało kilka metrów dalej. Z czasem miejsce to zaczęła jednak podmywać rzeka, przenosząc materiał archeologiczny.

Nasze daty dotyczą czasu, w którym te materiały zostały przesunięte, a nie w którym rzeczywiście powstały. Mogą być więc jeszcze starsze, na pewno nie młodsze. W kolejnych badaniach będziemy próbowali rozwiązać tę zagadkę – wyjaśnił dr Grużdź.

Kości mamuta, zęby nosorożca i konia

W trakcie badań odnaleziono kości mamuta, zęby nosorożca i końskie, a także setki mniejszych i większych wytworów krzemiennych, pochodzących z czasów neandertalskich.

Okryto m.in. specyficzne noże i zgrzebła, które były wytwarzane przez neandertalczyka, jak i odpady z ich wytwarzania.

Na podstawie analogicznych danych ze stanowisk środkowo paleolitycznych wiemy, że tego typu narzędzia były używane do podziału tuszy zwierzęcej, do ćwiartowania zwierzyny. Zapewne mamuty, nosorożce czy konie, których kości znaleźliśmy, były poćwiartowane tymi narzędziami – wytłumaczyła dr hab. Katarzyna Pyżewicz z Uniwersytetu Warszawskiego.

Badacze podkreślają, że większość stanowisk neandertalskich w Polsce znajduje się na południu kraju, a to jest jednym z nielicznych na północy. Najstarsze szczątki człowieka neandertalskiego rozpoznane do tej pory na terenie Polski pochodzą z Jaskini Ciemnej i mają około 115 tys. lat.

Naukowcy uznają neandertalczyka za "brata", a nie przodka człowieka współczesnego. Należał on do wygasłej linii Homo sapiens. Przez długi czas przedstawicieli tego gatunku przedstawiano jako istoty dość prymitywne. Okazuje się jednak, że ten gatunek człowieka ma dużo więcej wspólnego z nami, niż uważano.

Badacze ustalili m.in., że neandertalczycy byli autorami części rysunków naskalnych znanych z europejskich jaskiń – tych, których wiek szacuje się na ponad 64 tys. lat. Z kolei dzięki badaniom DNA udało się odkryć, że człowiek współczesny krzyżował się z neandertalczykiem.

Źródło: PAP

Źródło artykułu:
Wybrane dla Ciebie
Wyniki Lotto 05.05.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 05.05.2026 – losowania Lotto, Lotto Plus, Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Piękne słowa o Europie. Padły z ust premiera Kanady
Piękne słowa o Europie. Padły z ust premiera Kanady
Ukradł Audi SQ7 i zabił nim człowieka. Surowy wyrok dla 43-latka
Ukradł Audi SQ7 i zabił nim człowieka. Surowy wyrok dla 43-latka
Pierwsza Komunia "na raty". Rodzice z Warszawy grzmią: "łapiemy się za głowę"
Pierwsza Komunia "na raty". Rodzice z Warszawy grzmią: "łapiemy się za głowę"
Ukradł auto, policja ruszyła w pościg. Rachunek za szkody zapłaci właściciel?
Ukradł auto, policja ruszyła w pościg. Rachunek za szkody zapłaci właściciel?
Hantawirus na statku. Ekspert: zakażenia między ludźmi są wyjątkowe
Hantawirus na statku. Ekspert: zakażenia między ludźmi są wyjątkowe
Łomża: dwulatka uciekła od pijanej matki. Jest ruch prokuratury
Łomża: dwulatka uciekła od pijanej matki. Jest ruch prokuratury
Walia. Pływała na desce i zobaczyła tonący luksusowy samochód
Walia. Pływała na desce i zobaczyła tonący luksusowy samochód
Zełenski w Bahrajnie z propozycją "Drone Deal" przeciw irańskim atakom
Zełenski w Bahrajnie z propozycją "Drone Deal" przeciw irańskim atakom
25-letni Brytyjczyk znaleziony martwy na plaży w Hiszpanii
25-letni Brytyjczyk znaleziony martwy na plaży w Hiszpanii
MSWiA podało dane systemu Entry/Exit. Tyle osób przekracza granicę Polski. Ilu odmówiono wjazdu?
MSWiA podało dane systemu Entry/Exit. Tyle osób przekracza granicę Polski. Ilu odmówiono wjazdu?
Łosie pojawiły się na osiedlu w Helu. Czy dostaną imiona?
Łosie pojawiły się na osiedlu w Helu. Czy dostaną imiona?