Pożegnali Napoleona Ciukszę. Szczątki żołnierza AK odnalazł IPN
W sobotę na cmentarzu w Powiewiórce na Wileńszczyźnie odbył się uroczysty pochówek szczątków Napoleona Ciukszy, znanego jako "Waligóra". Żołnierz Armii Krajowej pochowany został z honorami państwowymi i wojskowymi poprzedziła msza święta w kościele pw. św. Kazimierza w Powiewiórce.
W sobotę w Powiewiórce na Wileńszczyźnie odbył się pogrzeb Napoleona Ciukszy, ps. Waligóra. Dzień wcześniej w Marcińkańcach w rejonie orańskim odbył się również pochówek nieznanego żołnierza Wojska Polskiego. Dr hab. Krzysztof Szwagrzyk, zastępca prezesa IPN, w rozmowie z Polską Agencją Prasową podkreślił:
Poszukiwanie szczątków Polaków, którzy zostali zamordowani w XX wieku, zginęli z rąk sowieckich, niemieckich, komunistycznych, ukraińskich jest naszym państwowym obowiązkiem. Jest to też nasz ludzki obowiązek odnalezienie tych, którzy do dzisiaj nie mieli swoich grobów i pochowanie ich z honorami - mówił doktor.
Od 2016 roku pracownicy Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN prowadzą działania poszukiwawcze oraz ekshumacyjne na Wileńszczyźnie. Kilkadziesiąt odnalezionych szczątków zostało zidentyfikowanych.
Dalsza część artykułu pod materiałem wideo
"Mały Wiedeń" go oczarował. Wciąż niewielu docenia ten region Polski
Na Litwie z honorami pożegnali żołnierza AK
Gdybym miał określić, na jakim etapie działań poszukiwawczych jesteśmy, powiedziałbym, że to zdecydowanie początek naszej drogi, początek realizacji państwowego i ludzkiego obowiązku. Czyli tych miejsc jest jeszcze bardzo dużo i prace będą kontynuowane jak długo będzie istniał Instytut Pamięci Narodowej - zauważył Szwagrzyk.
W swoich działaniach IPN opiera się często na ludzkiej pamięci, jak zaznaczył Szwagrzyk: "To właśnie ludzka pamięć jest dla nas tym podstawowym źródłem wiedzy, gdzie i kogo należy szukać".
Napoleon Ciukszo urodził się w 1913 roku we wsi Bielkiszki na Wileńszczyźnie, w rodzinie o tradycjach patriotycznych. Od marca 1935 roku służył w 4. kompanii 85. Pułku Strzelców Wileńskich.
W czasie II wojny światowej dołączył do Armii Krajowej, a w marcu 1943 roku przyłączył się do oddziału AK Antoniego Burzyńskiego "Kmicica". Jako "Waligóra" brał udział w potyczkach z wojskami okupacyjnymi i był jednym z zaufanych żołnierzy tworzących radę przyboczną "Kmicica".
26 sierpnia 1943 roku, w wyniku zdrady, doszło do ataku sowieckiego na polską bazę nad jeziorem Narocz. "Waligórze" udało się uniknąć aresztowania. Dołączył do 5. Brygady AK mjr. "Łupaszki" i kontynuował walkę w plutonie "Zapory", pełniąc funkcję dowódcy drużyny.
Napoleon Ciukszo zginął w grudniu 1943 roku podczas akcji w zaścianku Sobkiszki. Towarzysze broni pochowali go na skraju lasu na terenie majątku Cypliszki. Szczątki "Waligóry" odnaleziono w 2022 roku. Nota identyfikacyjna została wręczona 1 grudnia 2023 roku w Belwederze.
