Wybory połówkowe w USA. Demokraci mają szansę na przejęcie Kongresu

• Wyborcy wskażą 435 członków Izby Reprezentantów i 35 ze 100 senatorów.
• Demokraci liczą na zwycięstwo w Izbie, Senacie oraz w części stanów.
• Porażka Republikanów może oznaczać śledztwa wobec Trumpa i jego otoczenia.

We wtorek 3 listopada Amerykanie udadzą się do urn, by zdecydować o nowym układzie sił w Kongresie. Jako pierwsi głosowanie rozpoczną mieszkańcy Wschodniego Wybrzeża USA, gdzie lokale wyborcze otworzą się o godz. 6 czasu lokalnego, czyli o godz. 12 w Polsce. Ostatnie lokale zostaną zamknięte na Alasce i Hawajach w środę o godz. 6 czasu polskiego.

W 36 stanach Amerykanie wybiorą także gubernatorów i członków legislatur stanowych. Odbędą się również dziesiątki lokalnych referendów. Jak podaje PAP, do niedzieli 1 listopada ponad 54 mln osób oddało już głosy korespondencyjnie lub osobiście w ramach wcześniejszego głosowania. Dla porównania, przed poprzednimi wyborami połówkowymi z tej możliwości skorzystało 46 mln Amerykanów.

Republikanie mają obecnie większość w obu izbach Kongresu, w tym 53 mandaty w Senacie. Według sondaży przytoczonych przez PAP Demokraci mogą przejąć nad nimi kontrolę. Kluczowe dla rywalizacji o Senat będą wyniki na Alasce, w Iowie, Kansas, Maine, Michigan, Ohio i Teksasie. W Karolinie Północnej sondaże wskazują natomiast na przewagę Demokratów w walce o mandat należący obecnie do Republikanów.

Duże zainteresowanie wzbudza wyścig do Senatu w Teksasie. James Talarico może zostać pierwszym demokratą od 1988 r., który wygra wybory do tej izby w tym stanie. Jego rywalem jest popierany przez Trumpa prokurator generalny Teksasu Ken Paxton. Sondaże dają Talarico niewielką przewagę, ale Stephanie Grasmick, specjalistka ds. kampanii internetowych współpracująca z demokratami, przypomniała o wcześniejszych wyborach, w których partia liczyła na zwycięstwo, lecz ostatecznie przegrała.

Pamiętam, jak Partia Demokratyczna była pewna, że wygra w Teksasie w 2014 r. I w 2018 r. I w 2022 r. Nie wygrała ani razu, więc w końcu traci się nadzieję – powiedziała w rozmowie z PAP Stephanie Grasmick.

W Michigan kandydat Demokratów Abdul El-Sayed rywalizuje z byłym republikańskim kongresmenem Mike'em Rogersem. Kontrowersje w kampanii dotyczyły przede wszystkim religii El-Sayeda oraz jego krytyki Izraela. Na Alasce o mandat senatora walczy z kolei była kongresmenka Demokratów Mary Peltola. Zamieszanie wywołał start niezależnego kandydata Daniela J. Sullivana Jr., noszącego takie samo imię i nazwisko jak urzędujący republikański senator Dan Sullivan.

Demokraci liczą również na korzystny wynik wyborów gubernatorskich. Według Cook Political Report są faworytami w 20 stanach, a w co najmniej trzech kolejnych mają szanse na zwycięstwo. Wśród najważniejszych problemów wyborcy wymieniają koszty życia i inflację, a następnie opiekę zdrowotną, imigrację oraz rozwój sztucznej inteligencji. Z kolei sondaż Harris dla "Guardiana" wskazuje, że Amerykanie obawiają się również korupcji i bogacenia się rządzących.

Trump nie kandyduje w tych wyborach, ale aktywnie prowadzi kampanię na rzecz Republikanów. Według średniej sondażowej obliczonej przez "New York Times" poparcie dla jego prezydentury wynosi 37 proc. Były ambasador USA w Polsce Daniel Fried ocenił, że dotkliwa porażka Republikanów mogłaby osłabić polityczną pozycję Trumpa i przyspieszyć utratę jego wpływów. Demokraci zapowiadają także śledztwa dotyczące zarzutów korupcyjnych wobec prezydenta i jego otoczenia.