Odkrycie niedaleko Jerozolimy. "Portal do zaświatów"

Archeolodzy natrafili na dowody nekromancji, które sugerują, że poganie z czasów rzymskich próbowali komunikować się ze zmarłymi. Miejscem przywoływania duchów nieżyjących osób miała być jaskinia Te'omim, znajdująca się niedaleko Jerozolimy. Badacze natrafili w niej m.in. na czaszki i ceramiczne lampy.

W jaskini znaleziono dowody nekromancjiW jaskini znaleziono dowody nekromancji
Źródło zdjęć: © Unsplash
Karolina Modzelewska

Jaskinia Te'omim jest przedmiotem zainteresowania badaczy od 1873 r. Jak zaznacza serwis Science Alert, dopiero w latach 70. XX wieku archeolodzy odkryli szereg tajnych przejść do innych jej komór. Badania przeprowadzone w latach 2010-2016 i znalezione wówczas w nich przedmioty rzucają nowe światło na sposób wykorzystywania jaskini.

W jaskini znaleziono dowody nekromancji

Wcześniej badacze zwracali uwagę jedynie na znajdującą się tutaj wodę źródlaną, uznawaną kiedyś za leczniczą. Znalezione artefakty, ukryte w długich, wąskich szczelinach sugerują, że była też miejscem nekromancji, czyli praktyk związanych z przyzywaniem duchów zmarłych. W jaskini znaleziono m.in. monety, ceramikę, metalową broń, a także lampy i czaszki.

Eksperci nie trafili na inne szczątki. Umiejscowienie lamp wskazywało natomiast, że nie były one używane do oświetlania. Science Alert wyjaśnia, że w starożytnych pismach z tamtego okresu znajdują się zapiski, z których wynika, że dawniej ogień był uznawany za kluczowy przy komunikowaniu się ze zmarłymi, duchami lub bogami. Czaszki były kojarzone z magią, a miecze i topory uznawano za ochronę przed złymi duchami.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

ZOBACZ TAKŻE: Czy warto kupić słuchawki Technics EAH-AZ80?

Ze względu na kontekst archeologiczny znalezisk i ich lokalizację wewnątrz jaskini przypuszczamy, że czaszki zostały umieszczone wraz z lampami oliwnymi w ramach rytuału magicznego, odprawianego w jaskini w tym okresie (od II do IV wieku n.e. - przyp. red.) - wyjaśnili archeolodzy na łamach czasopisma "Harvard Theological Review".

Eksperci w artykule zaznaczyli również, że "identyfikacja praktyk magicznych w dowodach archeologicznych nie jest prosta". Dodali jednak, że jaskinia Te'omim ma wszystkie fizyczne i związane z kultem elementy, "aby służyć jako potencjalny portal do podziemi". Zwłaszcza że zapiski z czasów starożytnego Rzymu i Grecji mówią o powszechnych praktykach nekromancji, w których wykorzystywano właśnie czaszki.

Na świecie istnieje znacznie więcej miejsc nazywanych "portalami do podziemi" lub "bramami piekieł". Według dawnych wierzeń łączyły świat żywych i umarłych lub służyły przywoływaniu dusz tych drugich. Przykładem jest, chociażby znajdująca się na końcu półwyspu Mani w Grecji "brama piekieł". Ta jaskinia przejawia się w opowieściach o Orfeuszu i o Heraklesie. Wierzono, że była wejściem do Hadesu.

Wybrane dla Ciebie
Wyniki Lotto 18.02.2026 – losowania Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 18.02.2026 – losowania Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
"Szeryf w Volkswagenie". Niesie się nagranie z Białegostoku
"Szeryf w Volkswagenie". Niesie się nagranie z Białegostoku
"Cud natury" w lesie. Znalezisko zaskoczyło nawet leśników
"Cud natury" w lesie. Znalezisko zaskoczyło nawet leśników
Zaginął w Zakopanem. Ratownicy TOPR szukają 30-letniego Andrzeja
Zaginął w Zakopanem. Ratownicy TOPR szukają 30-letniego Andrzeja
Znaleźli go w Otwocku. Martwy gad miał ponad 2 metry długości
Znaleźli go w Otwocku. Martwy gad miał ponad 2 metry długości
Chciał 10 mln dolarów odszkodowania. Poszło o "skrzydełka bez kości"
Chciał 10 mln dolarów odszkodowania. Poszło o "skrzydełka bez kości"
Interwencja strażników na lotnisku. Ukrainka i Hiszpanka zrobiły to mimo zakazów
Interwencja strażników na lotnisku. Ukrainka i Hiszpanka zrobiły to mimo zakazów
Pogotowie nie dotarło na czas. Kobieta nie przeżyła. "Winny jest powiat"
Pogotowie nie dotarło na czas. Kobieta nie przeżyła. "Winny jest powiat"
55-letnia Polka nie płaciła alimentów. Została zatrzymana na lotnisku
55-letnia Polka nie płaciła alimentów. Została zatrzymana na lotnisku
Przerażający film z Alp. Stali i patrzyli na lawinę. Nie żyją 3 osoby
Przerażający film z Alp. Stali i patrzyli na lawinę. Nie żyją 3 osoby
Zastał go przy oknie. Wszystko nagrał. Wideo hitem sieci
Zastał go przy oknie. Wszystko nagrał. Wideo hitem sieci
Ksiądz tyle płaci podatku za wiernych. "Niezależnie czy chodzi, czy nie chodzi do kościoła"
Ksiądz tyle płaci podatku za wiernych. "Niezależnie czy chodzi, czy nie chodzi do kościoła"