Groźny niedobór. Znak, że tarczyca może być w ruinie
Wytwarzane przez tarczycę tyroksyna (T4) i trijodotyronina (T3) odpowiadają za prawidłowy rozwój i funkcjonowanie mózgu, procesy metaboliczne, wytwarzanie energii i utrzymywanie odpowiedniej temperatury ciała. Żeby jednak podaż tych dwóch hormonów była odpowiednia, nasz organizm musi otrzymywać optymalną dawkę jodu.
Wole tarczycy to powiększenie gruczołu tarczowego. Może być widoczne gołym okiem jako zgrubienie szyi
Co się dzieje, kiedy jodu jest za mało? I jak zapewnić sobie jego odpowiednią ilość w diecie?
Niedobór jodu a tarczyca
Tarczyca wykorzystuje jod do produkcji dwóch głównych hormonów: tyroksyny (T4) i trijodotyroniny (T3). Niedobór jodu prowadzi do niedostatecznego stężenia tych hormonów we krwi, a w konsekwencji - do szeregu negatywnych konsekwencji dla zdrowia.
Zazwyczaj niedobór jodu związany jest ze stosowaniem diety, która nie uwzględnia (lub uwzględnia zbyt mało) tego pierwiastka. Zdarza się jednak, że wiąże się z chorobami przewlekłymi.
Do zagrożeń związanych z niedoborem jodu należą:
- wole tarczycowe (najczęstsza manifestacja niedoboru jodu),
- hipotyreoza (obniżenie produkcji hormonów tarczycy skutkuje objawami hipotyreozy, takimi jak zmęczenie, wrażliwość na zimno czy przyrost masy ciała),
- zaburzenia rozwojowe u płodów i niemowląt (w tym zaburzenia rozwoju mózgu),
- zaburzenia reprodukcyjne (niedobór jodu może wpływać na płodność i być przyczyną problemów z ciążą),
- zwiększone ryzyko chorób autoimmunologicznych tarczycy (mowa o chorobie Hashimoto i chorobie Gravesa-Basedowa, warto jednak podkreślić, że nadmiar jodu również jest w tej kwestii ryzykowny).
Źródła jodu w diecie
Do źródeł jodu w diecie należą sól jodowana, ryby morskie (dorsz, śledź, makrela), owoce morza (krewetki, kraby, homary), mleko i produkty mleczne, jajka (zwłaszcza żółtko), wodorosty (nori, wakame, kombu).
Źródłem jodu są też niektóre warzywa (brokuły, kalafior, kapusta), ale ilość zawartego w nich jodu jest zmienna i zależna od rodzaju gleby, na której były uprawiane. Warzywa nie powinny być więc głównym źródłem jodu w diecie.
Jako że odpowiednia podaż jodu jest kluczowa dla prawidłowego funkcjonowania tarczycy, należy dbać o zrównoważoną dietę, która dostarcza wystarczającej ilości tego pierwiastka. W przypadku wątpliwości warto skonsultować się z lekarzem lub dietetykiem.
