Ślady stóp w Algarve. Neandertalczycy zostawili wskazówki

• Na dwóch plażach Algarve odkryto ślady stóp neandertalczyków datowane na 78 tys. i 82 tys. lat.
• W Monte Clerigo jest 26 odcisków pięciu osób, w tym dzieci; w Telheiro zidentyfikowano jeden ślad.
• Analizy sugerują zróżnicowaną dietę i aktywność w strefie nadmorskiej, co świadczy o elastyczności tych grup.

Badacze opisali nowe znaleziska z regionu Algarve, gdzie na wybrzeżu Atlantyku udało się zabezpieczyć ślady stóp neandertalczyków. Informacje podano w piśmie "Scientific Reports", a szczegóły przytacza Polska Agencja Prasowa. To rzadkie odkrycie, bo odciski rejestrują konkretny moment aktywności, a nie tylko obecność w danej okolicy. Naukowcy podkreślają, że taka dokumentacja uzupełnia dane z kości i narzędzi.

Zespół wskazuje dwie lokalizacje: Praia do Monte Clerigo oraz Praia do Telheiro. W pierwszej z nich datowanie określono na ok. 78 tys. lat, w drugiej na ok. 82 tys. lat. To najstarsze odciski stóp neandertalczyków zidentyfikowane w Portugalii. Jak podaje PAP, materiał z obu miejsc pozwala lepiej zrozumieć, jak grupy korzystały z nadmorskiego środowiska.

W Monte Clerigo rozpoznano 26 odcisków należących do pięciu osób. W grupie były dorosłe osoby oraz dzieci, w tym malec w wieku niewiele ponad roku. Na Praia do Telheiro badacze zarejestrowali pojedynczy ślad, który mógł należeć do nastolatka albo dorosłej kobiety. Taka kombinacja znalezisk tworzy obraz niewielkich, rodzinnych grup przemieszczających się po wybrzeżu.

Autorzy podkreślają wyjątkową wartość takich śladów. "Ślady stóp rejestrują specyficzny moment, dzieje się to natychmiast, pozwalając nam na rekonstrukcję tego, co się stało. Na przykład to, że grupa idzie, ściga lub ucieka lub przebywa w określonej okolicy. Odciski stóp pokazują, jak neandertalczycy funkcjonowali w przestrzeni, jak eksplorowali nabrzeżne środowisko, lasy, wydmy czy brzegi rzek. Trudno jest to wywnioskować, gdy analizujemy wyłącznie artefakty" - napisali Carlos Neto de Carvalho z Uniwersytetu w Lizbonie i Fernando Muniz Guinea z Uniwersytetu w Sewilli.

Badanie wielkości i rozmieszczenia odcisków pomaga oszacować liczebność i strukturę wiekową grup. Ślady dzieci należą do rzadkości, dlatego ich identyfikacja daje wgląd w układ rodzinny i zadania poszczególnych osób. W jednym z miejsc obok ludzkich odcisków biegną tropy jelenia. To może sugerować epizod polowania lub pościg w terenie piaszczystym.

Dodatkowe analizy wskazują, że lokalne grupy żywiły się mięsem jeleni, koni i zajęcy, a także zasobami morza i pożywieniem z wybrzeża. Taki zestaw sugeruje zróżnicowaną i elastyczną dietę, która sprzyjała adaptacji do zmiennych warunków środowiskowych. W kontekście odkryć z Algarve odciski stóp stają się kluczem do zrozumienia, jak łączono eksplorację lasów, wydm i strefy przybrzeżnej z pozyskiwaniem żywności.

Ślady z Praia do Monte Clerigo i Praia do Telheiro nie tylko dokumentują obecność neandertalczyków w południowej Portugalii, ale też ujawniają dynamikę ich aktywności w konkretnych miejscach. To materiał, który łączy archeologię z rekonstrukcją mikrozdarzeń w terenie — od przemarszu grupy po możliwe polowanie w strefie nadbrzeżnej.

Źródło: PAP