Jeden z najbardziej kontrowersyjnych pomników w Polsce. Ma już ponad pół wieku

Pomnik Walk Rewolucyjnych, nazywany też Pomnikiem Czynu Rewolucyjnego, istnieje w Rzeszowie od 51 lat i stanowi nieodłączny element krajobrazu miasta. Jednocześnie jest jednym z najbardziej kontrowersyjnych pomników w Polsce. Niektórzy rzeszowianie nie wiedzą, co właściwie upamiętnia, a żartownisie porównują go do żeńskich genitaliów.

Rzeszowski pomnik odsłonięto 51 lat temuRzeszowski pomnik odsłonięto 51 lat temu
Źródło zdjęć: © Wikimedia Commons | Kroton
Aneta Polak

Decyzję o budowie Pomnika Walk Rewolucyjnych podjął I sekretarz Komitetu Wojewódzkiego Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej w Rzeszowie - Władysław Kruczek. Monument ma niezwykle burzliwą historię. Wzbudzał kontrowersje jeszcze zanim postawiono go w centrum miasta.

Pierwotnie pomnik miał powstać dzięki składkom społecznym, okazało się jednak, że mieszkańcy wcale nie chcą go finansować. Ostatecznie ponad połowę kosztów pokryto ze środków państwowych, a pomnik postawiono na terenach, które przymusowo odebrano zakonowi bernardynów.

Z tego powodu budowie towarzyszyły protesty ludzi sprzeciwiających się zajęciu terenów klasztornych, a także - usuwaniu figury Matki Boskiej. Ostatecznie gigantyczny monument z betonu i miedzi postawiono w 1974 r., w centrum miasta.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Skandaliczne słowa Brauna. Jest głos z Konfederacji

Kierownika budowy, Stanisława Lecha, poinformowano, że 1 maja w uroczystym odsłonięciu pomnika uczestniczył będzie sam towarzysz Edward Gierek. Ale ten nie przyjechał. Można powiedzieć, że jako pierwszy "zadrwił" z pomnika, który w kolejnych latach stał się przedmiotem wielu żartów.

Żeńskie genitalia czy ośle uszy?

Niektórym gigantyczny pomnik kojarzy się z żeńskimi genitaliami (nie bez powodu nazywany jest czasem "Wielką C***"), innym - z oślimi uszami. Jedno jest pewne - pomnika nie sposób nie zauważyć.

Mimo to, jak przypomina IPN, badania Uniwersytetu Rzeszowskiego z 2017 r. wskazywały, że niemal 90 proc. mieszkańców Rzeszowa nie wiedziało, co ten monument tak naprawdę upamiętnia.

Od dawna mówiło się o tym, że pomnik zostanie zburzony. Jego usunięcia domagał się właśnie Instytut Pamięci Narodowej, wskazując, że pomnik propaguje komunizm i powinien zostać usunięty w związku z ustawą dekomunizacyjną.

Nieruchomość, na której stoi monument, należy do zakonu bernardynów. Prezydent Rzeszowa walczył o przyjęcie pomnika pod skrzydła miasta, ale zakonnicy uznali, że przekażą monument Stowarzyszeniu Rodzin Żołnierzy Niezłomnych Podkarpacia. Walka o pomnik nadal trwa.

Aby zabezpieczyć monument przez zburzeniem, dzięki inicjatywie prezydenta Rzeszowa, radni miasta przyjęli we wrześniu 2024 roku plan zagospodarowania przestrzennego sześcioarowej działki, na której pomnik stoi - opisywał niedawno portal nowiny24.pl.

Źródła: rzeszow.ipn.gov.pl, podroze.onet.pl, nowiny24.pl

Źródło artykułu: o2pl
Wybrane dla Ciebie
Wyniki Lotto 06.03.2026 – losowania Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 06.03.2026 – losowania Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Biały Dom o bezwarunkowej kapitulacji Iranu. To decyzja Trumpa
Biały Dom o bezwarunkowej kapitulacji Iranu. To decyzja Trumpa
Trudna walka w kijowskim zoo. Stawką jest życie 52-letniej gorylicy
Trudna walka w kijowskim zoo. Stawką jest życie 52-letniej gorylicy
W Dobrym Mieście stanęła lodówka społeczna. Wyjątkowa inicjatywa
W Dobrym Mieście stanęła lodówka społeczna. Wyjątkowa inicjatywa
Femke Bol wzięła ślub. Zdecydowała się na czarną suknię
Femke Bol wzięła ślub. Zdecydowała się na czarną suknię
Nie poleciał na wakacje do Egiptu. Trafił prosto do celi
Nie poleciał na wakacje do Egiptu. Trafił prosto do celi
Wojnę z Ukrainą. Rosja zakazuje rekrutacji z tych afrykańskich krajów
Wojnę z Ukrainą. Rosja zakazuje rekrutacji z tych afrykańskich krajów
Pogrzeb Adama Chełstowskiego. Pośmiertny medal od państwowych władz
Pogrzeb Adama Chełstowskiego. Pośmiertny medal od państwowych władz
Pielgrzymi z Polski utknęli w Wietnamie. "Kazali sobie radzić"
Pielgrzymi z Polski utknęli w Wietnamie. "Kazali sobie radzić"
"Najbardziej tajemniczy mieszkaniec lasu". Przypomina kota domowego
"Najbardziej tajemniczy mieszkaniec lasu". Przypomina kota domowego
Pułapka była w Bałtyku. Dramat młodego wieloryba
Pułapka była w Bałtyku. Dramat młodego wieloryba
Kontrola na budowie w Niemczech. Polacy wśród wyzyskiwanych pracowników
Kontrola na budowie w Niemczech. Polacy wśród wyzyskiwanych pracowników