Najstarsze RNA z mamuta zsekwencjonowane. Co zdradziły geny Yuki?

Szwedzcy naukowcy odczytali 40-tysięczne RNA mamuta włochatego. To otwiera drogę do analiz aktywności genów i wirusów z epoki lodowcowej.

Odczytali najstarsze RNA mamutaOdczytali najstarsze RNA mamuta
Źródło zdjęć: © Getty Images
Anna Wajs-Wiejacka

Najważniejsze informacje

  • Zespół ze Szwecji zsekwencjonował RNA mamuta włochatego sprzed ok. 40 tys. lat.
  • Analiza ujawniła aktywne geny związane m.in. ze skurczem mięśni i reakcją na stres.
  • Badacze wskazują, że możliwe będzie także odczytywanie RNA wirusów z dawnej wiecznej zmarzliny.

Badacze opisali na łamach pisma "Cell" najstarszy znany materiał RNA należący do mamuta włochatego z Syberii. Osobnik, określany jako Yuka, pochodzi z wiecznej zmarzliny, co pozwoliło wyjątkowo dobrze zachować jego tkanki. Jak podała Polska Agencja Prasowa, RNA odsłania nie tylko genom, ale i to, które geny pracowały w końcowej fazie życia zwierzęcia. To wiedza niedostępna wyłącznie na podstawie DNA.

Dzięki RNA otrzymujemy bezpośrednią informację, które geny były "włączone", przez co mamy wgląd w ostatnią fazę życia mamuta, który żył na ziemi podczas ostatniego zlodowacenia. Jest to informacja, której nie da się pozyskać wyłącznie z DNA - wyjaśnia główny autor badań, Emilio Marmol, cytowany przez PAP.

Naukowcy wyjaśniają, że RNA szybko się rozpada po śmierci organizmu, dlatego dotąd pozostawało poza zasięgiem analiz starożytnego materiału. Marmol, wskazał, że dostęp do znakomicie zachowanych tkanek z syberyjskiej zmarzliny był przełomem. Wcześnie naukowcy odczytywali DNA, sięgając nawet ponad miliona lat wstecz. - Teraz chcieliśmy sprawdzić, czy możemy rozszerzyć sekwencjonowanie RNA na okres bardziej odległy w czasie niż w poprzednich badaniach – wyjaśnia członek zespołu, Love Dalen z Uniwersytetu w Sztokholmie. I to się udało.

Wyjątkowe odkrycie na budowie. Szczątki mamuta przy S17

Te białka były aktywne

Spośród ponad 20 tys. genów kodujących białka tylko część była aktywna. Zidentyfikowane transkrypty dotyczyły białek kluczowych dla skurczu mięśni oraz reakcji metabolicznych na stres.

Znaleźliśmy oznaki stresu komórkowego, co w sumie nie jest zaskakujące, ponieważ wcześniejsze badania sugerowały, że Yuka został zaatakowany tuż przed śmiercią przez lwy jaskiniowe – wyjaśnia Emilio Marmol.

Naukowcy podkreślają, że RNA zapewnia bezpośredni wgląd w to, które geny były "włączone" w danej tkance i czasie, dlatego stanowi uzupełnienie dla odczytów genomowych. W efekcie można lepiej opisać biologię gatunków, które zniknęły tysiące lat temu, i odpowiedzieć na pytania o ich fizjologię oraz stres środowiskowy, z jakim się mierzyły. To nie koniec. Badania mogą stanowić punkt wyjścia do sekwencjonowania wirusów RNA.

Wyniki naszych badań dowodzą, że cząsteczki RNA mogą przetrwać znacznie dłużej, niż wcześniej sądzono. Oznacza to, że nie tylko będziemy mogli badać, które geny były aktywne u wymarłych zwierząt, ale możliwe będzie sekwencjonowanie wirusów RNA, takich jak wirus grypy czy koronawirusy, które zachowały się w szczątkach z epoki lodowcowej" – podsumowuje Dalen.

Źródło: PAP

Wybrane dla Ciebie
Zdążyła zrobić zdjęcie. Chwilę później wydarzył się dramat
Zdążyła zrobić zdjęcie. Chwilę później wydarzył się dramat
"Bezmyślność nie zna granic". Zrobili sobie nowy deptak. Sieć płonie
"Bezmyślność nie zna granic". Zrobili sobie nowy deptak. Sieć płonie
Wjechał na rzekę. Dramatyczny finał. "Nie będziemy"
Wjechał na rzekę. Dramatyczny finał. "Nie będziemy"
Nawet minus 27 st. C. Dwa dni będą najgorsze
Nawet minus 27 st. C. Dwa dni będą najgorsze
11 pojemników na segregację. Polacy grzmią. "Represja"
11 pojemników na segregację. Polacy grzmią. "Represja"
Zacznie się 3 lutego w pogodzie. Będzie duża zmiana
Zacznie się 3 lutego w pogodzie. Będzie duża zmiana
Wyniki Lotto 01.02.2026 – losowania Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 01.02.2026 – losowania Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Horror w Gdańsku. Pijana kobieta spadła z mostu
Horror w Gdańsku. Pijana kobieta spadła z mostu
Tragedia w Rosji. Nie żyje podróżnik z Polski
Tragedia w Rosji. Nie żyje podróżnik z Polski
Mrozy paraliżują Polskę. Nie ma wody i ogrzewania. Nocą nawet -27 stopni
Mrozy paraliżują Polskę. Nie ma wody i ogrzewania. Nocą nawet -27 stopni
Policjant wyjrzał przez okno. Co za widok przed komisariatem. "Od lat"
Policjant wyjrzał przez okno. Co za widok przed komisariatem. "Od lat"
Polacy utknęli na Dominikanie. Reakcja rzecznika LOT-u
Polacy utknęli na Dominikanie. Reakcja rzecznika LOT-u