Jak chronić zęby dzieci? PTSD publikuje nowe rekomendacje

Eksperci z Polskiego Towarzystwa Stomatologii Dziecięcej podkreślają, że zdrowe zęby i dziąsła są kluczowe dla prawidłowego rozwoju dziecka. Umożliwiają komfortowe gryzienie i żucie pokarmów, a także wpływają na rozwój mowy i proces połykania. Problemy stomatologiczne mogą obniżać aktywność dziecka, jego koncentrację, pewność siebie oraz relacje społeczne.

Mimo to w Polsce próchnica, bóle zębów i choroby dziąseł są wśród dzieci powszechne – według danych Ministerstwa Zdrowia problem ten dotyczy niemal 82% sześciolatków. W odpowiedzi na tę sytuację Polskie Towarzystwo Stomatologii Dziecięcej, we współpracy z Mars Polska, producentem bezcukrowych gum Orbit, opracowało nowe rekomendacje higieniczno-profilaktyczne dla rodziców i opiekunów dzieci powyżej 6. roku życia.

– Profilaktyka jamy ustnej powinna rozpoczynać się od najmłodszych lat, a jej skuteczność zależy przede wszystkim od regularności i wykształcenia właściwych nawyków. Skala problemu próchnicy podkreśla potrzebę prostych kroków higienicznych, które nie tylko chronią zęby mleczne i stałe, ale realnie poprawiają jakość życia dziecka – mówi prof. Dorota Olczak-Kowalczyk, Prezeska Polskiego Towarzystwa Stomatologii Dziecięcej.

Nowe standardy profilaktyki jamy ustnej u dzieci opierają się na pięciu kluczowych zasadach: regularnym szczotkowaniu zębów pastą z fluorem, codziennym oczyszczaniu przestrzeni międzyzębowych oraz języka, żuciu bezcukrowej gumy po posiłkach (gdy nie ma możliwości umycia zębów), kształtowaniu od najmłodszych lat prawidłowych nawyków żywieniowych oraz systematycznych wizytach kontrolnych u stomatologa.

Dzieci powinny myć zęby dwa razy dziennie – przed snem oraz co najmniej raz w ciągu dnia, np. po śniadaniu. Szczotkowanie powinno trwać około 2 minut i obejmować wszystkie powierzchnie zębów. Dzieci powyżej 6. roku życia powinny stosować pastę z odpowiednią zawartością fluoru, a po myciu jedynie wypluć jej nadmiar, bez płukania ust wodą, aby fluor mógł skutecznie wspierać remineralizację szkliwa.

Eksperci Polskiego Towarzystwa Stomatologii Dziecięcej podkreślają, że najważniejsza jest prawidłowa technika szczotkowania oraz właściwe dopasowanie szczoteczki do wielkości jamy ustnej dziecka. Szczoteczkę należy dokładnie płukać po każdym użyciu, przechowywać w pozycji pionowej do wyschnięcia i wymieniać co 3–4 miesiące lub częściej – w razie zużycia włosia lub po infekcji.

Szczotkowanie powinno odbywać się z udziałem lub pod kontrolą rodziców. Szczególną uwagę powinni oni zwracać na dokładność oczyszczania zębów trzonowych. Rekomenduje się, aby opiekunowie współuczestniczyli w myciu zębów dzieci do 8-9., a nawet 10. roku życia.

Zalecenia podkreślają również znaczenie codziennego oczyszczania przestrzeni międzyzębowych oraz powierzchni języka. Nitkowanie zębów dziecka powinno odbywać się raz dziennie, najlepiej wieczorem. U dzieci w wieku 6–8 lat czynność tę powinni wykonywać lub nadzorować rodzice, natomiast pełna samodzielność zwykle pojawia się około 8.–10. roku życia. Nawet wtedy zaleca się okresową kontrolę prawidłowej techniki.

Uzupełnieniem codziennej higieny mogą być płyny do płukania jamy ustnej, które nie powinny jednak zastępować szczotkowania. Są one szczególnie polecane dzieciom noszącym aparaty ortodontyczne oraz z obniżonym wydzielaniem śliny. Zaleca się stosowanie około 10 ml płynu przez 1–2 minuty, po upływie 20–30 minut (lub dłużej) od szczotkowania zębów pastą z fluorem.

W opracowanych standardach zwrócono także uwagę, że żucie bezcukrowej gumy zwiększa wydzielanie śliny, która neutralizuje kwasy powstałe w jamie ustnej po jedzeniu. Wypłukiwane są też resztki jedzenia i bakterie. Żucie bezcukrowej gumy wspomaga też remineralizację szkliwa oraz hamuje rozwój bakterii próchnicotwórczych.

Eksperci z PTSD podkreślają, że guma nie powinna być jednak stosowana u dzieci poniżej 4-5 roku życia oraz u pacjentów z wadami zgryzu czy aparatem ortodontycznym. Decyzja o wprowadzeniu do diety bezcukrowej gumy do żucia należy do rodziców lub opiekunów. Powinni oni uwzględnić indywidualne predyspozycje dziecka, takie jak pełne uzębienie oraz świadomość, że gumy nie należy połykać ani żuć jej podczas aktywności fizycznej.

W opracowanych rekomendacjach podkreślono kluczową rolę diety dzieci. Wskazano by w diecie dzieci nie dopuszczać do nadmiernego spożycia produktów takich jak słodycze, ciasta, chipsy, chrupki, słodzone napoje i soki owocowe. Pomiędzy posiłkami najlepiej podawać dziecku wodę. Zalecane są 3 główne posiłki dziennie oraz 1-2 odpowiednio zbilansowane przekąski, a także unikanie podjadania, zwłaszcza przed snem.

Kontrole stanu zębów warto odbywać co 3-6 miesięcy, czyli 2-4 razy do roku. Pozwoli to, nie tylko na wczesne wykrycie próchnicy czy problemów ze zgryzem, ale też skontrolowanie, czy codzienna higiena zębów jest skuteczna. Podczas wizyt stomatolog może doradzić profesjonalne zabiegi pielęgnacyjne i przygotować indywidualny plan, który pomoże dziecku utrzymać zdrowy uśmiech na co dzień.

Pełna treść zaleceń higieniczno-profilaktycznych w zakresie higieny jamy ustnej dla dzieci powyżej 6. roku życia pod poniższym linkiem: Zalecenia-PTSD-dla-dzieci-powyzej-6-r.-z-w-zakresie-higieny-jamy-ustnej.pdf

Źródło informacji: MARS Polska