Często sięgasz po telefon? Możesz mieć problemy

Trzech na czterech Polaków korzysta ze smartfona. Tak wynika z danych zebranych przez Krajowy Instytut Mediów. Co więcej, wśród nastolatków i dorosłych do 49. roku życia wskaźnik ten wynosi wręcz około 95 proc.

Smartfony towarzyszą nam na każdym kroku, pomagając w utrzymywaniu kontaktów, trzymaniu ręki na pulsie, relaksowaniu się i wykonywaniu codziennych zadań różnego rodzaju. Nie są jednak pozbawione wad. Naukowcy z Singapore Management University alarmują, że mogą one poważnie obniżać nasze zdolności poznawcze.

Zbyt częste korzystanie ze smartfonów da się powiązać z częstszym występowaniem "niepowodzeń poznawczych", jak nazywają to naukowcy z SMU w raporcie z badania "Smartphone use and daily cognitive failures".

Głównym problemem jest przebodźcowanie, czyli przeciążenie wynikające z nadmiaru informacji lub wrażeń zmysłowych. Prowadzi ono do zmniejszenia koncentracji. To z kolei może bezpośrednio przyczyniać się do częstszego zapominania, trudności z dłuższym utrzymaniem uwagi czy tzw. błądzenia myślami przez dłuższy czas. Na zaplanowane zadania możemy więc potrzebować więcej czasu. Możemy też w ogóle nie być w stanie ich wykonać.

Osoby biorące udział w badaniu każdego dnia wypełniały ankiety, odpowiadając na pytania o "niepowodzenia poznawcze". Zaznaczały, czy doświadczyły takich kłopotów, jak trudności z zapamiętywaniem informacji lub przypomnieniem sobie jakiegoś słowa, niekończenie zdań z powodu rozproszenia uwagi czy długotrwałe błądzenie myślami. Równocześnie monitorowano czas spędzany na telefonach i pytano ich o związane z tymi urządzeniami sytuacje stresowe lub emocjonalne.

Częste sprawdzanie smartfona jest gorsze niż korzystanie z niego przez długi czas – wykazało badanie. Naukowcy wyciągają z tego wniosek, że najbardziej negatywny wpływ na naszą koncentrację i zdolności poznawcze ma właśnie regularne rozpraszanie się wynikające ze sprawdzania telefonu.

Co więc radzą naukowcy? Mają przede wszystkim jedną radę. Gdy angażujemy się w zadania wymagające skupienia (na przykład prowadzenie samochodu, nauka lub rozmowa z bliskimi), wyłączajmy powiadomienia lub wyciszajmy telefon. Najlepiej wyłączyć (choćby te mniej istotne) powiadomienia na stałe, ale to już dość radykalny krok i zrozumiałe jest, że nie każdy będzie chciał się na to zdecydować.

Co ciekawe, smartfon może też pozytywnie wpłynąć na nasze skupienie. Naukowcy zauważyli, że aplikacje narzędziowe (takie jak kalkulator lub mapy) odciążają nasz umysł i pozwalają zachować pełną koncentrację na tym, co ważne.

"Umiar jest kluczem" – skomentował profesor Andree Hartanto. – "Ostatecznie smartfon jest narzędziem i tak jak każde inne wymaga od nas uważnego i przemyślanego korzystania z niego. W ten sposób możemy zoptymalizować jego zalety i zminimalizować potencjalne wady".