Dzień Dinozaura. Paleontologia uczy patrzeć szerzej

• Paleontologia pomaga modelować reakcje zwierząt na zmiany klimatu w długiej skali czasu.
• W Centrum Nauki Kopernik trwa projekt nauki obywatelskiej przy szczątkach mastodonzaura z Miedar.
• Naukowcy apelują o muzeum historii naturalnej, które wspierałoby edukację o ewolucji.

W Dniu Dinozaura dr hab. Tomasz Sulej z Instytutu Paleobiologii PAN przypomniał, że paleontologia patrzy na życie na Ziemi przez pryzmat bardzo długich okresów. Jak zaznaczył w rozmowie z PAP, to właśnie ta perspektywa pomaga rozumieć przemiany środowiska i osadzać je w historii planety. Badacz zwrócił też uwagę, że sama paleontologia to nie tylko dinozaury, choć to one najczęściej przyciągają uwagę najmłodszych.

Dinozaury się dobrze "sprzedają", bo są morfologicznie proste: głowa, tułów, kończyny, ogon, wielkie zęby albo długa szyja – i już mamy gotowy produkt na figurki oraz bohaterów książek czy filmów. Atrakcyjność rynkowa ma tu więc ogromne znaczenie, bo przecież jest wiele innych dużych i "strasznych" zwierząt, ale ich budowa jest bardziej skomplikowana – podkreślił paleobiolog.

Równocześnie podkreślił, że historia życia obejmuje znacznie szersze spektrum organizmów i zjawisk, a dinozaury zajmowały tylko część dziejów Ziemi. Dodał, że paleontologia pozwala zrozumieć funkcjonowanie przyrody.

Badacz tłumaczył, że śledząc zapis kopalny, można tworzyć modele reakcji organizmów na zmiany klimatu czy zniknięcie całych grup zwierząt. Wskazał, że paleontologia potrafi odpowiedzieć na pytania o dawne klimaty, choć operuje skalą setek tysięcy i milionów lat. To daje dystans.

Myślę, że paleontologia daje nam dystans do patrzenia na zmiany, które dzisiaj obserwujemy, i które czasem mocno przeżywamy. Badania paleontologiczne pokazują, że planeta przechodziła dużo większe kryzysy i wychodziła z tego obronną ręką – podkreślił Tomasz Sulej.

Sulej zwrócił uwagę, że nawet jeśli badania nad dinozaurami nie zawsze mają bezpośrednie zastosowania, pokazują one ludzką potrzebę poznania i dochodzenia do prawdy o świecie. Ocenił również kondycję dyscypliny w kraju jako bardzo dobrą.

W Polsce paleontologia bardzo dobrze się rozwija. W ostatnim czasie to głównie "zasługa" śląskich znalezisk, dzięki którym paleontologia jest obecna w mediach. Na studia mamy mnóstwo chętnych młodych ludzi, nie tylko z Polski – stwierdził ekspert.

Źródło: PAP