Aż trudno uwierzyć. Oto co mówił Orban w 1989 roku

Victor Orban postrzegany jest dziś jako populistyczny konserwatysta o prorosyjskich zapędach. Jednak poglądy lidera Fideszu ewoluowały na przestrzeni lat. W czerwcu 1989 roku wygłosił on słynne, antysowieckie przemówienie. Mówił wtedy o "rosyjskiej okupacji". Był też uważany za polityka liberalnego i proeuropejskiego.

Victor Orban zmienił poglądy od 1989 rokuVictor Orban zmienił poglądy od 1989 roku
Źródło zdjęć: © PAP, YouTube
Marcin Lewicki

W niedzielę (12 kwietnia) odbędą się wybory parlamentarne na Węgrzech. O władzę rywalizują dwa główne bloki polityczne. To opozycyjna Tisza Pétera Magyara i rządzący Węgrami od 2010 roku Fidesz Victora Orbana.

Orban jest najdłużej rządzącym premierem Węgier w historii tego kraju. Łącznie piastuje on urząd przez 20 lat (lider Fideszu był także premierem w latach 1998 - 2002). Dziś Victor Orban to polityk postrzegany jako populistyczny konserwatysta o prorosyjskich zapędach. Węgierski premier nie ukrywa swojej sympatii do Władimira Putina.

Politico poinformowało, że rząd Orbana podpisał z Rosją umowę o rozszerzeniu więzi gospodarczych, handlowych, energetycznych i kulturalnych między oboma krajami. Z kolei agencja Bloomberg ujawniła treść październikowej rozmowy Orbana i Putina. Wynika z niej, że rosyjski dyktator i węgierski premier utrzymują przyjacielskie relacje.

Nasza przyjaźń jest na tak wysokim poziomie, że mogę ci pomóc w każdy możliwy sposób. Jestem do twojej dyspozycji w każdej takiej sytuacji. Musimy zdobyć kolejnych przyjaciół. Im więcej ich będziemy mieli, tym większa będzie nasza siła przeciwstawienia się wrogom - powiedział Orban w rozmowie z Putinem.

Jednak nie zawsze Victor Orban był uznawany za skrajnego, prorosyjskiego polityka. W 1988 roku założył Fidesz, który był Związkiem Młodych Demokratów. Jako opozycjonista uczestniczył w rozmowach węgierskiego "trójkątnego stołu" (rozmowy węgierskich komunistów z opozycją dot. przekazania władzy siłom demokratycznym).

16 czerwca 1989 roku na Placu Bohaterów w Budapeszcie Victor Organ wygłosił historyczne przemówienie w trakcie uroczystego, ponownego pogrzebu byłego premiera Węgier Imre Nagya. Został on skazany na śmierć w 1958 roku przez komunistów za ogłoszenie neutralności Węgier i wyjście z Układu Warszawskiego w 1956 roku.

Od czasu wprowadzenia przed czterdziestoma laty rosyjskiej okupacji i komunistycznej dyktatury naród węgierski tylko raz miał okazję, tylko raz miał wystarczająco siły i odwagi, by spróbować osiągnąć cele [...]. Narodową niepodległość i polityczną wolność - mówił Orban w wystąpieniu, które stało się jednym z symboli upadku komunizmu na Węgrzech.

W antysowieckiej odezwie do narodu 26-letni wtedy Orban mówił o tym, że Węgry powinny dążyć do "europejskiej demokracji obywatelskiej" i "zerwać z bezwarunkową służbą rosyjskiego imperium oraz dyktaturą jednej partii".

Demokracja i komunizm są nie do pogodzenia [...]. Do dnia dzisiejszego rok 1956 był ostatnią szansą naszego narodu, by, wstępując na drogę zachodniego rozwoju, stworzyć dobrobyt gospodarczy. W 1956 roku Węgierska Socjalistyczna Partia Robotnicza odebrała nam, młodym, naszą przyszłość [...] Utopili naszą rewolucję we krwi i zmusili nas z powrotem do tej azjatyckiej ślepej uliczki, z której teraz znów próbujemy znaleźć wyjście - mówił Orban, wywołując aplauz zgromadzonego w Budapeszcie tłumu.

Lider zawiązującego się Fideszu tłumaczył też w 1989 roku, że "Węgry mają szansę na drodze pokojowej położyć kres komunistycznej dyktaturze", a także zażądał natychmiastowego wycofania wojsk rosyjskich. Podkreślił, że Węgry powinny dążyć do "integracji europejskiej".

Orbán Viktor beszéde Nagy Imre újratemetésén - 1989.06.16.

Swoją proeuropejską politykę Victor Orban kontynuował w latach 90 i na początku XXI wieku. Za jego rządów Węgry wstąpiły do NATO i rozpoczęły negocjacje akcesyjne z Unią Europejską. W 2002 roku Orban został wiceprzewodniczącym Europejskiej Partii Ludowej, chciał integracji europejskiej, a także budowania silnej Unii Europejskiej.

Zwrot w polityce Victora Orbana nastąpił w 2012 roku, gdy przeforsował on wprowadzenie nowej konstytucji, która dała mu praktycznie nieograniczoną władzę i kontrolę nad mediami. Jeszcze w 2010 roku Freedom House umieścił Węgry na 40. miejscu pod względem wolności prasy. W 2017 roku Węgry spadły na 87. miejsce. Aktualnie w rankingach Węgry klasyfikuje się jako "częściowo wolny" kraj.

Wybrane dla Ciebie
Ciało Roberta nad jeziorem. Prokuratura zdradza ustalenia
Ciało Roberta nad jeziorem. Prokuratura zdradza ustalenia
Jasna deklaracja Xi Jinpinga. Nie będzie "pobłażania"
Jasna deklaracja Xi Jinpinga. Nie będzie "pobłażania"
Cenzura w Rosji. Blokada znanego komunikatora
Cenzura w Rosji. Blokada znanego komunikatora
Czy myć surowe mięso? Większość nadal popełnia ten błąd
Czy myć surowe mięso? Większość nadal popełnia ten błąd
Deklarował pomoc Putinowi. Nazwał Orbana "rosyjskim agentem"
Deklarował pomoc Putinowi. Nazwał Orbana "rosyjskim agentem"
Księżyc to poligon przed lotem na Marsa. Artemis II kończy misję
Księżyc to poligon przed lotem na Marsa. Artemis II kończy misję
Neandertalczycy polowali na żółwie. Naukowcy ujawniają zaskakujący powód
Neandertalczycy polowali na żółwie. Naukowcy ujawniają zaskakujący powód
Miał tylko 30 lat. Nie żyje Piotr Woda. Płaczą po strażaku
Miał tylko 30 lat. Nie żyje Piotr Woda. Płaczą po strażaku
Niezwykła operacja w Wielkiej Brytanii. 84-latek uratował swojego zięcia
Niezwykła operacja w Wielkiej Brytanii. 84-latek uratował swojego zięcia
8-latka uciekała przed stadem. Dziki w centrum miasta
8-latka uciekała przed stadem. Dziki w centrum miasta
Polka w centrum misji Artemis II. ESA już mówi o sukcesie testu Oriona
Polka w centrum misji Artemis II. ESA już mówi o sukcesie testu Oriona
Uwodził kobiety. Mówił, że był komandosem. Ciąg dalszy sprawy oszusta
Uwodził kobiety. Mówił, że był komandosem. Ciąg dalszy sprawy oszusta