Potężny rozbłysk na Słońcu. Jego skutki odczuwano na Ziemi

Na Słońcu doszło do potężnego rozbłysku, który wysłał w kierunku naszej planety strumień promieniowania rentgenowskiego i ultrafioletowego, poruszający się z prędkością światła. Eksperci sklasyfikowali go jako rozbłysk klasy X, czyli najsilniejszy, jaki może się pojawić. Jego konsekwencją był trwający ok. godzinę rozbłysk radiowy.

Karolina Modzelewska
Rozbłysk słoneczny klasy X
Rozbłysk słoneczny klasy X  (© NASA Solar Dynamics Observatory)

Do rozbłysków słonecznych, czyli potężnych eksplozji na Słońcu dochodzi, kiedy energia zmagazynowana w polach magnetycznych obszarów aktywnych (zazwyczaj nad plamami słonecznymi), zostaje nagle uwolniona. Takie coś miało miejsce 29 marca ok. godz. 4:33 czasu polskiego. Słońce po raz kolejny dało znać o swojej rosnącej aktywności. Na jego powierzchni doszło do rozbłysku klasy X1.2, do czego przyczyniła się plama AR3256. Wcześniej eksperci zaobserwowali dwie ogromne dziury korolnalne i serię erupcji.

Potężny rozbłysk na Słońcu

Rozbłyski klasy X to najsilniejsze tego typu zjawiska i jednocześnie najgroźniejsze z punktu widzenia naszej planety. Szacuje się, że dochodzi do nich średnio 10 razy w roku. Jak informuje Science Alert, w 2023 r. doszło już do siedmiu takich rozbłysków. Dla porównania w całym 2022 r. zaobserwowano łącznie siedmiu rozbłysków klasy X. Znacznie częściej pojawiają się słabsze rozbłyski np. klasy M.

Warto przypomnieć, że do oceny siły rozbłysków słonecznych eksperci stosują 5-stopniową skalę uwzględniającą ich jasności w długościach fal rentgenowskich. W taki sposób wyróżnia się rozbłyski klasy X (najsilniejsze), M, C, B oraz A (są one najsłabsze i występują najczęściej). W obrębie każdej z wymienionych kategorii stosuje się dodatkową skalę od 1 do 9, aby precyzyjniej ocenić siłę danego rozbłysku słonecznego. Im większa liczba, tym silniejszy rozbłysk w obrębie danej kategorii.

Dalsza część artykułu pod materiałem wideo

Zobacz też: Sławosz Uznański opowiada, jak został rezerwowym astronautą ESA

Konsekwencjami najsilniejszych rozbłysków klasy X mogą być blackout radiowy, długotrwałe burze radiacyjne w górnych warstwach atmosfery, czy koronalne wyrzuty masy. Ostatni rozbłysk klasy X doprowadził do ok. godzinnego blackoutu radiowego w niektórych częściach południowo-wschodniej Azji, Australii i Nowej Zelandii. Serwis Science Alert wyjaśnił, że blackout radiowy powstał, bo "ekstremalne promieniowanie słoneczne zjonizowało części górnej atmosfery naszej planety, degradując fale radiowe o wysokiej częstotliwości, które się tam przemieszczają".

Eksperci szacują, że w nadchodzących dniach może pojawić się więcej rozbłysków słonecznych. Najprawdopodobniej będą to zdarzenia o mniejszej sile i wpływie na Ziemię. Słońce zbliża się obecnie do końca 11-letniego cyklu słonecznego, co w praktyce oznacza zwiększoną częstotliwość tego typu zjawisk kosmicznych. Faza tzw. maksimum słonecznego, w której słoneczne pole magnetyczne jest najsilniejsze, osiągnie swój szczyt w 2025 r. W kolejnych latach aktywność Słońca będzie malała, aż do momentu rozpoczęcia kolejnego 11-letniego cyklu słonecznego.

Wybrane dla Ciebie
Rosjanie ostrzelali wieżowiec. Są ofiary śmiertelne
Rosjanie ostrzelali wieżowiec. Są ofiary śmiertelne
Tak wygląda kosmiczne "Kocie Oko". ESA publikuje nowy obraz
Tak wygląda kosmiczne "Kocie Oko". ESA publikuje nowy obraz
Temperatura wystrzeli. W weekend nawet 18 st. C
Temperatura wystrzeli. W weekend nawet 18 st. C
Poszedł do lasu. I nagle taki widok. "Co tu się dzieje?"
Poszedł do lasu. I nagle taki widok. "Co tu się dzieje?"
Tornado i gwałtowne burze uderzyły w USA. Jest nagranie
Tornado i gwałtowne burze uderzyły w USA. Jest nagranie
Wyniki Lotto 06.03.2026 – losowania Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Wyniki Lotto 06.03.2026 – losowania Euro Jackpot, Multi Multi, Ekstra Pensja, Ekstra Premia, Mini Lotto, Kaskada
Biały Dom o bezwarunkowej kapitulacji Iranu. To decyzja Trumpa
Biały Dom o bezwarunkowej kapitulacji Iranu. To decyzja Trumpa
Trudna walka w kijowskim zoo. Stawką jest życie 52-letniej gorylicy
Trudna walka w kijowskim zoo. Stawką jest życie 52-letniej gorylicy
W Dobrym Mieście stanęła lodówka społeczna. Wyjątkowa inicjatywa
W Dobrym Mieście stanęła lodówka społeczna. Wyjątkowa inicjatywa
Femke Bol wzięła ślub. Zdecydowała się na czarną suknię
Femke Bol wzięła ślub. Zdecydowała się na czarną suknię
Nie poleciał na wakacje do Egiptu. Trafił prosto do celi
Nie poleciał na wakacje do Egiptu. Trafił prosto do celi
Wojnę z Ukrainą. Rosja zakazuje rekrutacji z tych afrykańskich krajów
Wojnę z Ukrainą. Rosja zakazuje rekrutacji z tych afrykańskich krajów